Τρίτη, 7 Ιουλίου 2020

το ημερολόγιο του οπλαρχηγού Σάββα Ασλανίδη - #7

ξαναβάζουμε το ημερολόγιο του οπλαρχηγού Σάββα Κ. Ασλανίδη σε πολλές-μικρές αναρτήσεις / έβδομο μέρος (τελευταίο)

➤ οπλαρχηγός Σάββας Κ. Ασλανίδης - περιοχή Έρπαα
➤ από την ΠΕ, 1950, τεύχη 9 έως 12
➤ όλες οι αναρτήσεις του ημερολογίου στην ετικέτα Σ. Ασλανίδης - εδώ



βιβλία για Κερασούντιους αλλά και για όλους μας...

➤ σίγουρα υπάρχουν κι' άλλα πέρα από τα παρακάτω,
σχολιάστε...




μνήμη Κωστίκα Τσακαλίδη

πρώτη δημοσίευση 7.7.2015

➤ πρέπει να ήταν το 1975 ή 76. Ο θείος μας Θόδωρος Παπαδόπουλος, μόνιμος κάτοικος Καλλιφύτου Δράμας ήλθε στην Αθήνα να μας δει. Μια μέρα μας λέει ότι εδώ στην Καλλιθέα παίζει λύρα σ’ ένα μαγαζί ο παιδικός του φίλος ο Κωστίκας ο Τσακαλίδης αλλά δεν ξέρει που. Εμείς ξέραμε ότι σ’ ένα υπόγειο στην οδό Πλάτωνος, υπήρχε ένα Ποντιακό κέντρο με τ’ όνομα Κορτσόπον
το ίδιο βράδυ πήγαμε ο θείος, ο μεγαλύτερος αδελφός μου κι' εγώ. Καθίσαμε σ’ ένα μικρό τραπεζάκι. Το μαγαζί ήταν ένα λαϊκό μαγαζί, υπόγειο όπως προανέφερα. Δεν πέρασε πολύ ώρα και νά' σου στο τραπέζι μας ο Κωστίκας

το παιδάκι σίγουρα είναι ο γιος του, η μεγάλη του αδυναμία, ο Πιτίκος ...

χαιρετούρες, φιλιά με τον θείο μας. Κουβέντα για τα παλιά, τα γλέντια τους, τα ξενύχτια τους μια στο ένα χωριό μια στο απέναντι (Σίψα – Ταξιάρχες), οι παρέες που πηγαίνανε στο βουνό για καυσόξυλα, για αγριογούρουνα…
➤ στα διαλείμματα από την κουβέντα ο Κωστίκας ανέβαινε στο πατάρι και έπαιζε. Δεν θυμάμαι ποιοι άλλοι παίζανε και τραγουδούσαν. Σίγουρα ένας ήταν ο Γρηγόρης, ιδιοκτήτης του μαγαζιού
εκείνη η βραδιά για μένα ήταν η αποκάλυψη. Εκείνη την βραδιά έγινε αυτό που αργότερα αποκαλούσα ΤΟ ΞΥΠΝΗΜΑ...
➤ δεν θα επεκταθώ, απλά θα συμπληρώσω ότι από τότε έγινα μόνιμος θαμώνας του "Κορτσόπον", αργότερα στον "Φάρο" και ξανά Κορτσόπον στην οδό Πειραιώς πλέον

➤ με τον Κωστίκα λοιπόν, αφού γνωριστήκαμε μέσω θείου, χαιρετιόμασταν στο Κορτσόπον, στην καφετέρια που κάποτε έφτιαξε οδό Μαντζαγριωτάκη. Ήταν τα Ποντιο-στέκια της Καλλιθέας. Δεν ξέρω πόσοι από σας γνωρίζετε ότι ο Κωστίκας δημιούργησε τότε, σχολή εκμάθησης Ποντιακής λύρας
➤ πηγαίναμε στην οδό Σωκράτους σ’ ένα ημιυπόγειο κάποιου φίλου του, μάλλον κάτι σαν γυμναστήριο. Ο αριστερόχειρας εγώ δεν έμαθα τίποτα…
➤ θυμάμαι την βραδιά που διοργανώθηκε προς τιμήν του στην μεγάλη αίθουσα των Αργοναυτών της Καλλιθέας. Στην σκηνή ο Χάρρυ Κλυνν για να παρουσιάσει το τιμώμενο πρόσωπο. Λέει ότι λέει στην αρχή και μετά καλεί τον Κωστίκα ν’ ανέβει στην σκηνή. Με τα χέρια απλωμένα τον υποδέχεται... "Κωστίκα τρώω τα κάκαλα’ ς"

                   7.7.1982 πέθανε ο Κωστίκας, σαν σήμερα

➤ μερικά χρόνια μετά, βρέθηκα στο χωριό μου. Παρακάλεσα τον θείο μου να πάμε στην Σίψα να του ανάψουμε ένα κερί. Θυμάμαι μόνο την ξεθωριασμένη φωτογραφία του, αυτή την κλασική μπροστά στο Ποντιακό μνημείο της Καλλιθέας καθώς επίσης και την έλλειψη φροντίδας του μνημείου.
➤ ο Κωστίκας ο Τσακαλίδης, ο Τσάκαλον που έλεγε ο Λάζος, έμεινε στην μνήμη μας αθάνατος.



σύνδεσμοι :
εδώ-1 
εδώ-2 

Δευτέρα, 6 Ιουλίου 2020

ομιλείτε ελλενικά ;

➤ "ομιλείτε Ελλενικά ;"
➤ γράφει ο Δημήτρης Παρασκευόπουλος, περιοδικό Ποντιακά, τεύχος 10 (2008)
Δ. Παρασκευόπουλος, (1928-2006) γεννήθηκε στο Άργος Ορεστικό με καταγωγή το Κανλικά Τραπεζούντας. Εκπαιδευτικός-συγγραφέας και ηθοποιός του Ποντιακού θεάτρου.


το ημερολόγιο του οπλαρχηγού Σάββα Ασλανίδη - #6

ξαναβάζουμε το ημερολόγιο του οπλαρχηγού Σάββα Κ. Ασλανίδη σε πολλές-μικρές αναρτήσεις / έκτο μέρος

➤ οπλαρχηγός Σάββας Κ. Ασλανίδης - περιοχή Έρπαα
➤ από την ΠΕ, 1950, τεύχη 9 έως 12
➤ όλες οι αναρτήσεις του ημερολογίου στην ετικέτα Σ. Ασλανίδης - εδώ


ανάρτησή μας για τους
Κιρκάσιους ή Τσερκέζους εδώ


βιβλία για Κοτυωρίτες αλλά και για όλους μας...

πρώτη δημοσίευση στις 23.8.2017

προχθές προμηθευτήκαμε τον 2ο τόμο του τεράστιου έργου των 1.000 σελίδων του Ξενοφώντα Άκογλου (Ξένος Ξενίτας) "λαογραφικά Κοτυώρων - από τη ζωή του Πόντου" - ανάρτησή μας για τον συγγραφέα εδώ
το επίσης μεγάλο έργο (έχουμε 4 τόμους) του Σάββα Ι. Κανταρτζή "νίκη χωρίς ρομφαία" από το οποίο έχουμε πολλές αναρτήσεις - ετικέτα Σ. Κανταρτζής στο blog
➤ τέλος, το μικρό αλλά θαυματουργό "χρονικά Κοτυώρων" του Ιωακείμ Δ. Σαλτσή - ανάρτηση μας για τον Ι. Σαλτσή εδώ
 

βιβλία για Αμισινούς αλλά και για όλους μας...

αυτά τα τέσσερα ξέρουμε, αν κάποιος γνωρίζει κι' άλλα ας σχολιάσει παρακαλώ (φυσικά υπάρχουν κι' άλλα που έχουν στοιχεία για την περιοχή όπως αυτά του Βαλιούλη, του Κουλοχέρη, του Δημοσθένη Κελεκίδη και άλλων)
ο Χρήστος Σαμουηλίδης είναι ΑνατολικοΠόντιος αλλά ασχολήθηκε πολύ με τον Δ. Πόντο, από τότε που ήταν ερευνητής του ΚΜΣ. Έτσι απέκτησε μεγάλη γνώση για τον Δ. Πόντο από τις αμέτρητες συνεντεύξεις που πήρε
ανάρτησή μας για το βιβλίο "Σαμψούντα, πόλη της φωτιάς" του Μιχάλη Καϊκουνίδη εδώ




Κυριακή, 5 Ιουλίου 2020

ερωτευμένος Κανέτας ...

➤ από τα ΧτΠ, 1943, τ. 3
➤ πδ 14.2.2016

η Λαοδικεία (Λαντίκ) και η περιφέρεια της

➤ από την σειρά των περιοχών που θεωρούμε ότι δεν έχουμε καλύψει επαρκώς - ετικέτα "περιοχές" εδώ
 το υλικό προέρχεται από τον τόμο Γ' της Εξόδου του ΚΜΣ και από τον ταξιδιωτικό οδηγό της Infognomon "Δ. Πόντος"
 γίνεται αναφορά (στην σελίδα του ταξ. οδηγού) στον καπετάνιο Λαζίκ, διαβάστε τις σχετικές μας αναρτήσεις εδώ και εδώ
 αναφέρεται επίσης (στην αφήγηση) το Τσοπού τερεσί - ανάρτηση μας εδώ

(πδ 6.12.2017)

λίμνη Στεφανία - από το Google Earth, Panoramio

ΚΜΣ - Έξοδος Γ'
ταξιδιωτικός οδηγός Δ. Πόντος

το ημερολόγιο του οπλαρχηγού Σάββα Ασλανίδη - #5

ξαναβάζουμε το ημερολόγιο του οπλαρχηγού Σάββα Κ. Ασλανίδη σε πολλές-μικρές αναρτήσεις / πέμπτο μέρος

➤ οπλαρχηγός Σάββας Κ. Ασλανίδης - περιοχή Έρπαα
➤ από την ΠΕ, 1950, τεύχη 9 έως 12
➤ όλες οι σχετικές αναρτήσεις στην ετικέτα Σ. Ασλανίδης - εδώ
άλλη ανάρτησή μας για το Τσοπού Τερεσί εδώ
 




κάστρα & καστρόπυργα του Πόντου

πρώτη δημοσίευση 5.7.2020

➤ για τα κάστρα στον Πόντο έχουμε μέχρι σήμερα 5.7.2020 δέκα οκτώ αναρτήσεις εδώ
η σημερινή ανάρτηση είναι από την εγκυκλοπαίδεια του Π.Ε. και μία σελίδα από το περιοδικό ΠΟΝΤΙΑΚΑ, τεύχος 13. Στο περιοδικό αυτό ο συντάκτης του άρθρου, Πάνος Καϊσίδης, έχει μια μεγάλη σειρά δημοσιεύσεων για τα κάστρα στον Πόντο
το έχουμε ξαναγράψει. τα κάστρα και τα χάνια στον Πόντο είναι ένα αντικείμενο για το οποίο οι νέοι μας θα έπρεπε να κάνουν έρευνες, μεταπτυχιακές μελέτες και δημοσιεύσεις.





Σάββατο, 4 Ιουλίου 2020

το ημερολόγιο του οπλαρχηγού Σάββα Ασλανίδη - #4

ξαναβάζουμε το ημερολόγιο του οπλαρχηγού Σάββα Κ. Ασλανίδη σε πολλές-μικρές αναρτήσεις / τέταρτο μέρος

➤ οπλαρχηγός Σάββας Κ. Ασλανίδης - περιοχή Έρπαα
➤ από την ΠΕ, 1950, τεύχη 9 έως 12
➤ όλες οι σχετικές αναρτήσεις στην ετικέτα Σ. Ασλανίδης - εδώ





βιβλίο για τον Κοτζά Αναστάς

➤ πρώτη δημοσίευση 3.10.2015 

πρόσφατα κυκλοφόρησε ένα μικρό βιβλίο "το αντάρτικο στον Πόντο και ο Κοτζά Αναστάς (Αναστάσιος Παπαδόπουλος)" του Θεοφάνη Μαλκίδη – εκδόσεις Γόρδιος, σελ. 144
 


λίγα λόγια για το βιβλίο
Χωρίζεται σε 4 ενότητες. Η 3η είναι αυτή που αναφέρεται στον Κοτζά Αναστάς. Προτείνεται στους αναγνώστες που δεν έχουν καμία γνώση για τον μεγάλο καπετάνιο και την εν γένει αντάρτικη δράση της περιοχής Έρπαα, δηλ. τα ανταρτολημέρια του Τόπτσαμ (ή Γιαϊλατζίκ) και του Μπουγαλή Ντάγ.


➤ ανάρτηση μας με την Air Pontus εδώ


σε μερικά σημεία έχουμε τις παρακάτω ενστάσεις :
 

1. έχουμε ξαναδιαβάσει για την μεγάλη σύναξη όλων των καπετάνιων (Ιούνιο του 1916, όχι Απρίλιο όπως γράφεται σ' αυτό το βιβλίο) στην Τραπεζούντα, υπό τον Ρώσο στρατηγό Λιαχώφ…

  • προσέξτε στην 1η σειρά τις ημερομηνίες : "Τον Απρίλιο του 1916 ο Κοτζά Αναστάς παίρνει μέρος ..." στην συγκέντρωση που έγινε στην Τραπεζούντα.
  • από το βιβλίο του Θεοφάνη Δεληγιαννίδη "αντάρτης στα Ποντιακά βουνά" δηλ. τα έζησε ο ίδιος. Να τι γράφει στην σελίδα 98 : "Το 1920 που είχε αναλάβει την αρχηγία ο Κοτσάναστας ..." τονίζουμε το 1920 ...
  • επίσης στην σελίδα 94 (Θ. Δεληγιαννίδης) : "Το 1916 τον κάλεσε (τον Κοτζά Αναστάς) η τούρκικη κυβέρνηση ..." δηλ. επιστρατεύθηκε, τον στείλανε σε τούρκικα σπίτια στρατιωτικών για βοηθητικές δουλειές.
  • το 1916, καπετάνιος στην περιοχή της Έρπαα ήταν ο Ιακώβ με δεύτερο τον Αναστάσιο Αράπογλου
  • συνεπώς έχουμε τον Κοτζάναστας : το 1916 να βρίσκεται στην σύναξη των καπετάνιων στην Τραπεζούντα και ταυτόχρονα να βρίσκεται σε χωριό της Έρπαας ως βοηθητικός αλλά στρατευμένος στον Τούρκικο στρατό. Όπως επίσης ότι ανέλαβε την αρχηγία της περιοχής το 1920

Δεν ξέρουμε ποιος πρωτοέγραψε γι' αυτή την μάζωξη. Ίσως ο Γ. Αντωνιάδης. Κάναμε μια αναφορά στην ανάρτηση μας εδώ
 

Πως δεν έγραψε κανείς άλλος για την κορυφαία αυτή μάζωξη στην Τραπεζούντα είναι ένα τεράστιο ερωτηματικό. Πως ορίστηκε από τον Λιαχώφ ο Πάφραλης Αντών Πασάς "γενικός αρχηγός των αντάρτικων τμημάτων του Δυτικού Πόντου" είναι ένα τεράστιο ερωτηματικό. Και δεν ενέκριναν ως γενικό αρχηγό τον Βασίλ Ουστά ο οποίος είχε απελευθερώσει ένα Ρώσο στρατηγό στην Σεβάστεια ; Να συμπληρώσουμε επίσης ότι η μετακίνηση των καπετανάτων από την Σαμψούντα, Πάφρα, Έρπαα κλπ. μέχρι την Τραπεζούντα, μέσα από τις εχθρικές γραμμές του στρατού, των τσετών αλλά και απλών πολιτών οι οποίοι αμέσως ενημέρωναν τις αρχές για αυτές τις μετακινήσεις, ήταν παρακινδυνευμένο έως αδύνατο.
Είναι λοιπόν κατά την γνώμη μας μια ιστορική ανακρίβεια, μια κατασκευασμένη – τοπικιστική επινόηση (*). Σε τίποτα το παραπάνω δεν αμφισβητεί την γενναιότητα και την παλικαριά του Αντών Πασά. Αμφισβητεί την γενική αρχηγεία. Το ατύχημα είναι ότι δεν υπήρχε κεντρική διοίκηση των ανταρτών. Το αναφέρει και ο Χρήστος Γ. Ανδρεάδης, - ανάρτηση μας εδώ

 


Ο συγγραφέας του βιβλίου δεν μας λέει (παρ' ότι το βιβλίο βρίθει από παραπομπές), από πού προκύπτει αυτό για την μάζωξη στην Τραπεζούντα όπως επίσης από που προκύπτει ότι ο Κοτζά Αναστάς ήταν σε αυτήν την μάζωξη.

άλλες αναρτήσεις για το ίδιο θέμα :
εδώ-1
εδώ-2

2. η λύκαινα... 

η ιστορία του Κοτζά Αναστάς με την λύκαινα :



Το παραπάνω ο Θ. Μαλκίδης το αναπαράγει χωρίς ερωτηματικά, από το βιβλίο "το Ποντιακό αντάρτικο και η γενοκτονία" του Σταύρου Γ. Καρκαλέτση - ανάρτηση μας εδώ

(*)
Όποιος έχει υλικό που να τεκμηριώνει (τονίζω την λέξη : τεκμηριώνει, όχι το έγραψε ο Αντωνιάδης, ο Ανθεμίδης κλπ. κλπ.) την μάζωξη στον Τραπεζούντα, τον παρακαλώ να μου στείλει τα στοιχεία που διαθέτει στο koempoli@gmail.com και φυσικά θα ανασκευάσω.