Τετάρτη, 28 Δεκεμβρίου 2016

δύο χρόνια Terra Pontus …

➤ Αγαπητοί φίλοι και φίλες,
➤ σήμερα 28.12.2016 συμπληρώνονται 2 χρόνια από την ημέρα που βάλαμε μπροστά τούτη την σελίδα. Με αυτή την ευκαιρία κάνουμε ένα (δεύτερο) μικρό απολογισμό.


➤ Γιατί κάναμε αυτή την σελίδα ;
Γιατί είχαμε διαθέσιμο χρόνο, αγάπη και μεράκι να κάνουμε κάτι "για την πατρίδα της καρδιάς μας". Γιατί είναι κρίμα να μένει η πληροφορία, η γνώση, ερμητικά κλεισμένη στις βιβλιοθήκες μας και στα ντουλάπια μας. Γιατί με τα σημερινά εργαλεία της τεχνολογίας, η γνώση μπορεί να γίνει κτήμα όλων. Και η γνώση είναι δύναμη.

➤ Που απευθύνεται ;
Σε όλους αλλά κυρίως στους νέους, στην νεολαία μας. Αυτήν θέλουμε να ευαισθητοποιήσουμε, να μεταλαμπαδεύσουμε την αγάπη μας για την πατρίδα. Οι νέοι πρέπει να μάθουν την ιστορία, τον πολιτισμό και την γλώσσα μας. Το τελευταίο είναι κατά την γνώμη μας ότι πιο σημαντικό πρέπει να γίνει για να υπάρξει συνέχεια. Είναι αλήθεια ότι κατά την διάρκεια του 2016 έγιναν σημαντικά βήματα, ελήφθησαν σοβαρές πρωτοβουλίες. Επιμένουμε, γινόμαστε μονότονοι και βαρετοί, το τικ και η σουρβά δεν είναι αρκετά, δεν θα πάμε μπροστά μόνο με διασκέδαση …

➤ Ποιο είναι το περιεχόμενο της σελίδας ;
Οτιδήποτε έχει σχέση με την ιστορία, τα ήθη & έθιμα, την γλώσσα, τον πολιτισμό των προγόνων μας, τον τόπο που ζούσαν, τις δυσκολίες και τους εχθρούς που αντιμετώπιζαν, την καθημερινότητα τους. Η σελίδα μας καλύπτει όλο τον ιστορικό Πόντο. Βέβαια πρέπει να ληφθεί υπόψη και το υλικό που μπορεί να βρει κανείς σε παλαιά περιοδικά, βιβλία, ημερολόγια κλπ. Για παράδειγμα, υπήρξαν περιοχές του Πόντου που ευτύχησαν να έχουν πολλούς λόγιους οι οποίοι επέζησαν. Σε αντίθεση με άλλες περιοχές όπως ο Δ. Πόντος που ελάχιστοι λόγιοι επέζησαν από την γενοκτονία και έτσι δεν έχουμε τον όγκο των πληροφοριών που υπάρχει για τον Α. Πόντο.

➤ Τι δεν περιέχει αυτή η σελίδα ;
Δεν ασχολούμαστε με τις εκδηλώσεις των συλλόγων όσον αφορά πίτες, χορούς, αρχαιρεσίες, κουτσομπολιά, έριδες μεταξύ ατόμων/συλλόγων/ομοσπονδιών. Δεν ασχολούμαστε και δεν θα βάλουμε ποτέ διαφημίσεις σ’ αυτή την σελίδα. Δεν κάνουμε προπαγάνδα υπέρ κάποιου πολιτικού προσώπου ή κόμματος, αντίθετα μας είναι αποκρουστικό το "άθλημα" σε σελίδες με Ποντιακό περιεχόμενο. Δεν προσδοκούμε να γίνουμε αναγνωρίσιμοι για να το κεφαλαιοποιήσουμε με κάποιο προεδριλίκι, βουλευτιλίκι κλπ. Μας είναι αποκρουστική η κομματικοποίηση κάθε είδους και μορφής σε σχέση με τον Πόντο.

➤ Υπάρχει ανταπόκριση-επισκεψιμότητα ;
Σίγουρα είναι καλύτερα από πέρσι τέτοιο καιρό. Προσδοκούμε να βελτιωθεί ακόμα η αναγνωσιμότητα της σελίδας. Σ’ αυτό καλείστε να βοηθήσετε όλοι όσοι από σας κρίνετε ότι αυτή η σελίδα έχει κάτι να πει. Να συμπληρώσω μόνο ότι όσο μεγαλύτερη είναι η επισκεψιμότητα στην σελίδα, τόσο μας δίνει κουράγιο για να συνεχίσουμε.

➤ Ποιοι επισκέπτονται μέχρι τώρα την σελίδα ;
Φυσικά πρώτοι έρχονται οι Έλληνες επισκέπτες, ακολουθούν Γερμανία, ΗΠΑ και μετά η … Τουρκία. Τελευταία ανέβηκε η επισκεψιμότητα από την Αυστραλία χάριν μερικών Ποντίων φίλων εκεί. Δυστυχώς υστερεί πολύ ο Καναδάς και δεν γνωρίζω ποιες άλλες χώρες έχουν μεγάλη Ποντιακή κοινότητα.

➤ Αιρετικά
Κατά την διάρκεια του 2016 βάλαμε μερικές αναρτήσεις με αιρετικό περιεχόμενο. Μας είναι αδιανόητο να μην ασχολείται κανείς με ιστορικές ανακρίβειες – επινοήσεις – υπερβολές όσον αφορά τον πολιτισμό και την ιστορία μας. Περιμέναμε, όχι από την/τις ομοσπονδίες να προβούν σε επισημάνσεις αλλά από τους εν ζωή λόγιους μας – ιστορικούς – ερευνητές. Δεν θα επεκταθώ, όποιος επιθυμεί να δει το περιεχόμενο αυτών των αναρτήσεων, ας δει την σχετική ετικέτα. Τονίζουμε ότι τα αιρετικά μας θα συνεχισθούν και …

➤ Τέλος …
Δεχόμαστε τα καλοπροαίρετα σχόλια του καθενός, δεχόμαστε υποδείξεις και επισημάνσεις για διορθώσεις απόψεων / λαθών μας σε αναρτήσεις μας. Δεχόμαστε επίσης και αναρτήσεις σας που θα μπουν με το όνομά σας. Η σελίδα είναι ένα "περιοδικό" του οποίου η ύλη προέρχεται από παλιά ιστορικά περιοδικά, βιβλία, εφημερίδες, μνήμες, θύμισες, κλπ. κλπ. Όταν έχουμε δικά μας κείμενα, αυτά είναι εύκολα αναγνωρίσιμα από τον καθένα. Είναι λογικό η ύλη της σελίδας να μην αρέσει σε όλους. Κανένα πρόβλημα, υπάρχουν άπειρες σελίδες στο δίκτυο για όλα τα γούστα.

Σας ευχαριστούμε και περιμένουμε να διαβάζετε και να διαδίδετε την "γη του Πόντου", την δική μας γη.

Πολυχρόνης Χ. Κοϊμτσίδης [Βαφειάδης]
Καλλίφυτος Δράμας – Οινόη & Φάτσα (εκ πατρός) – Τσάμαλαν & Κογιουμτζάντων Σαμψούντας
28.12.2016
το πρώτο μας λογότυπο

Δευτέρα, 26 Δεκεμβρίου 2016

χειμων'κόν ή χειμωγκόν

Άλλο ένα άρθρο - ποίημα του πολυγραφότατου Δ.Κ. Παπαδόπουλου (Σταυριώτης) από την Ποντιακή Εστία, έτος 1962, τεύχος 155-156. Διαβάστε το, είναι μια ζωγραφιά με λόγια ...

Χριστούγεννα του Ι. Αβραμάντη

Αυτό είναι ένα δεύτερο άρθρο που δημοσιεύθηκε δύο χρόνια μετά από το πρώτο στην Ποντιακή Εστία το έτος 1956, στο τεύχος 83-84. Εδώ ο Αβραμάντης περιγράφει στο πρώτο μέρος τα Χριστούγεννα στο χωριό του, Τσίτη Μεσοχαλδίου και στο δεύτερο, τα Χριστούγεννα στο Βατούμ και Τασκένδη όπου οι Ρωμιοί κατέφυγαν μαζικά. Θυμίζουμε την ανάρτηση μας στην σειρά "οι δάσκαλοι του γένους" - εδώ - και επίσης ότι ο Ι. Αβραμάντης γεννήθηκε το 1890.

Τετάρτη, 21 Δεκεμβρίου 2016

παραμονές Χριστουγέννων του 1959 στην Καλλίφυτο Δράμας ...

➤ ... ο δάσκαλος μας, ο κ. Ευριπίδης θέλησε να αναπαραστήσουμε σε θεατρικό σκετσάκι την γέννηση του Θεανθρώπου. Θα βασιζόμασταν στο κείμενο του αναγνωστικού της 3ης δημοτικού. Ο πάνω όροφος του σχολείου μας είχε 3 αίθουσες οι οποίες μπορούσαν να ενοποιηθούν ανοίγοντας τα διαχωριστικά πάνελς. Έτσι διαμορφωνόταν μια μεγάλη αίθουσα για τους θεατές. Τα σκηνικά φτιαγμένα από τους δασκάλους με την βοήθεια των γονιών μας. Φτωχά και λιτά …
➤ δείτε λοιπόν με την βοήθεια της φαντασίας σας το σκετσάκι μας …
➤ (Η σκηνή παριστά στο βάθος μια σπηλιά. Από μέσα βγαίνει μια λάμψη. Εμπρός είναι ξαπλωμένοι στο ύπαιθρο τρεις βοσκοί και συνομιλούν. Φορούν πέδιλα κι ένα φόρεμα μακρύ, με ένα κορδόνι ζωσμένοι. Είναι νύκτα).


ο υποφαινόμενος είχε τον ρόλο του 1ου μάγου.
Οι συμμαθητές της φωτογραφίας είναι
2ος μάγος ο Χρήστος Καγιάογλου & 3ος ο Ανδρέας Φελεκίδης

ΠΡΩΤΟΣ ΒΟΣΚΟΣ
Κοιτάζω πέρα τη Βηθλεέμ. Λιγοστά είναι τα φώτα της ακόμα. Ό κόσμος κοιμάται.

ΔΕΥΤΕΡΟΣ ΒΟΣΚΟΣ
Κι όμως τη φωτίζει το μεγάλο αυτό αστέρι.

(Μια αστραπή τούς κάνει να σηκωθούν όρθιοι. Μια φωνή αγγέλου ακούεται ).

ΦΩΝΗ ΑΓΓΕΛΟΥ
— Μη φοβείσθε. Απόψε εγεννήθηκε στη Βηβλεέμ, την πατρίδα του Δαβίδ, ό Μεσσίας, ό Σωτήρας του κόσμου. Πηγαίνετε να τον προσκυνήσετε.
(Οι βοσκοί κοιτάζονται μεταξύ των σαστισμένοι).

ΤΡΙΤΟΣ ΒΟΣΚΟΣ
Σαν να ήλθε από τον ουρανό ή φωνή.

ΠΡΩΤΟΣ ΒΟΣΚΟΣ
Αλήθεια! Μα που είπε να πάμε;

ΔΕΥΤΕΡΟΣ ΒΟΣΚΟΣ
- Σύντροφοι, κοιτάξετε. Το μεγάλο αστέρι έστάθηκε επάνω άπό εκείνη τή σπηλιά. Εκεί πρέπει να πάμε, φαίνεται.

(Ενώ οί βοσκοί μπαίνουν μέ φόβο στη σπηλιά, ακούεται φωνή αγγέλων νά ψάλλει ).

ΦΩΝΗ ΑΓΓΕΛΩΝ
Η παρθένος σήμερον τον υπερούσιον τίκτει καί ή γή το σπήλαιον τω απροσίτω προσάγει. «Άγγελοι μετά ποιμένων δοξολογούσι. Μάγοι δέ μετά αστέρος όδοιπορουσι. Δι’ ημάς γάρ εγεννήθη παιδίον νέον, ο προ αιώνων θεός.

(Τρεις Μάγοι έρχονται με δώρα στα χέρια και προχωρούν σιγά, κοιτάζοντας προς τον ούρανό ).

ΠΡΩΤΟΣ ΜΑΓΟΣ
— Μήν προχωρείτε πια. Τό αστέρι εστάθηκε. Εδώ θά είναι τό μέρος, πού θά ζητήσωμε τόν άγνωστο βασιλιά.

ΔΕΥΤΕΡΟΣ ΜΑΓΟΣ
— Σ’ αύτό τό φτωχό μέρος μπορεί νά γεννηθεί ένας βασιλιάς;

ΤΡΙΤΟΣ ΜΑΓΟΣ
— θά έγεννήθηκε ταπεινός, γιά νά υψώσει τούς ταπεινούς της γης.

(Άπό τό μέρος τής σπηλιάς άκούεται ψαλμωδία άγγέλων:)
Δόξα έν ύψίστοις Θεός καί έπί γής ειρήνη, έν άνθρώποις εύδοκία.

ΠΡΩΤΟΣ ΜΑΓΟΣ
— Ακούτε; Κάτι θαυμάσιο γίνεται μέσα σ’ εκείνη τή σπηλιά. Ελάτε μαζί μου. Εκεί μάς οδηγεί νά πάμε τό αστέρι.

(Μπαίνουν και οί τρεις Μάγοι στή σπηλιά, ένω ή φωνή των άγγέλων άκούεται νά ψάλλη).
Δόξα έν ύψίστοις Θεός καί έπί γης ειρήνη, έν άνθρώποις εύδοκία.

(Οί Μάγοι μέ τούς βοσκούς βγαίνουν από τή σπηλιά. Είναι σαστισμένοι).

ΠΡΩΤΟΣ ΜΑΓΟΣ
—Από χρόνια οί προφητείες έλεγαν, πώς θά γεννηθή στον κόσμο ό θεός, Σωτήρας των ανθρώ¬πων. Αυτός είναι ό θεός, ό θεός τής αγάπης.

ΔΕΥΤΕΡΟΣ ΜΑΓΟΣ
— Πόσο γλυκά έχαμογέλασε τό πανέμορφο Παιδί, όταν αφήσαμε στά πόδια του τά δώρα, σμύρνα, χρυσάφι και λιβάνι !

ΤΡΙΤΟΣ ΜΑΓΟΣ
(Στούς βοσκούς).
— Εσείς, πού τού προσφέρατε δώρο την πίστι σας, πηγαίνετε νά ειπείτε στη Βηθλεέμ όσα είδατε. Εμείς θά πάμε νά τά ειπούμε στον Ηρώδη, πού μάς περιμένει.

ΦΩΝΗ ΑΓΓΕΛΟΥ
—Όχι ! Ο Ηρώδης έχει κακό στό νου του γιά τό θείο Βρέφος. Πάρετε άλλο δρόμο, νά πάτε στην πατρίδα σας, την Ανατολή.

(Οί Μάγοι κοιτάζονται μεταξύ των και φεύγουν πρός άλλο δρόμο. Οί βοσκοί γονατίζουν και προσεύχονται, ενώ ή φωνή των αγγέλων ακούεται πάλι νά ψάλλη :)
Δόξα στον «Αναρχο τόν Πλάστη, τον υψωτή τών ταπεινών.
Μύριες ολόχρυσες καμπάνες, σημάνατε, των ουρανών.
Κι όλα τα χείλη ας ανοιχτούνε με τούς αυλούς, με τα βιολιά, ύμνους να ψάλλουν στον Αιώνιο των βασιλιάδων βασιλιά.


Σάββατο, 17 Δεκεμβρίου 2016

Παρασκευή, 16 Δεκεμβρίου 2016

χάρτης εκκλησιαστικών περιφερειών του Πόντου

Πολλά χρόνια πριν βρήκα τον παρακάτω χάρτη μέσα σε κάποιο βιβλίο, δεν θυμάμαι ποιο. Ο χάρτης αρκετά μεγάλος, τον σκανάρισα σε δύο τμήματα και στην συνέχεια ανέβηκε στην ιστοσελίδα pontos.org (περίοδος 1997) για την οποία μίλησα αρκετές φορές. Ο χάρτης αυτός κυκλοφόρησε ευρέως σε διάφορα sites, blogs κλπ.

Προχθές βρήκα σε κάποιο μικρό αρχείο που διαθέτω δύο τυπωμένες σελίδες σε πολύ καλό χαρτί με σημειωμένες όλες τις περιοχές του Πόντου. Η ψηφιακή έκδοση αυτών των σελίδων δεν υπάρχει πλέον γι' αυτό τις σκάναρα και τις δημοσιεύουμε.

Πέμπτη, 8 Δεκεμβρίου 2016

τρία άρθρα, ένα θέμα ...

1. Όλα ξεκίνησαν με το ποίημα που έγραψε μια γιαγιά Κρεμέτσα και δημοσιεύθηκε στο τεύχος 89-90 της ΠΕ το 1957.

2. Ο Παντελής Μελανοφρύδης, το διαβάζει, νουνίζ και νουθετεί τους νέους μας ...

ΠΕ, 1957, τ. 94-95
3. Παίρνει την σκυτάλη ο Σάββας Παπαδόπουλος, εκπροσωπώντας την Ποντιακή νεολαία (30χρονος τότε ...) και απαντά, δηλώνει, παρακαλεί ...
(ο Σάββας Παπαδόπουλος είναι αυτός που έγραψε το βιβλίο "Ποντιακά λαογραφικά σύμμεικτα", γεννηθείς στο Μαυρόβατο Δράμας το 1928) ανάρτηση μας εδώ
 
ΠΕ, 1958, τ. 100

Δευτέρα, 5 Δεκεμβρίου 2016

Φωκίων Φουντουκίδης, 20 χρόνια πριν ...

Σήμερα ψάχνοντας ένα μικρό αρχείο που διαθέτω, έπεσα σε μερικές κρατημένες σελίδες από ένα παλιό περιοδικό. Το έλεγαν ΑΚΡΙΤΕΙΑ. Δεν θυμάμαι πόσα τεύχη βγήκαν, τον εκδότη κλπ. Μια από τις κρατημένες σελίδες είναι ένα άρθρο του Φωκίωνα Φουντουκίδη.

ΑΚΡΙΤΕΙΑ λοιπόν, έτος 1996, τεύχος Οκτωβρίου-Νοεμβρίου.

Κυριακή, 4 Δεκεμβρίου 2016

Ποντιακά λαογραφικά σύμμεικτα

βιβλίο :
  • Σάββας Πορφ. Παπαδόπουλος
  • Ποντιακά λαογραφικά σύμμεικτα (ανέκδοτα - παραμύθια - παραδόσεις)
  • εκδόσεις Μαίανδρος, Β' έκδοση
  • Θεσσαλονίκη 1994
  • σελ. 160
Είναι ένα θαυμάσιο βιβλίο για τους καλλιτέχνες μας, κυρίως τους στιχουργούς. Αντί να εμπνέονται (μερικοί) από ανοησίες του τύπου "ερωτευμένες τσαμουροχτισμένες", ας διαβάσουν τον πλούτο της Ποντιακής λαογραφίας.


να ένα δείγμα :

Σάββατο, 3 Δεκεμβρίου 2016

Mezardaki Pontos ...

Εδώ είναι τα σύνορα της καρδιάς μας κι' ακόμη παραπέρα. Σκάψτε μεμέτιδες και γεμίστε τα μουσεία σας. Πείτε στον κόσμο ότι είναι φερμένα από εσάς, από τις στέπες που ήλθατε.

Πριν από κάποια χρόνια, ήμουν συνδρομητής σ΄ ένα Τούρκικο περιοδικό. Τ' όνομα του Atlas. Από αυτό το περιοδικό είναι οι παρακάτω σελίδες. Τούρκικα δεν ξέρω, κράτησα όμως το άρθρο γιατί κάτι λέει. Τους αφήσαμε υλικό για να γεμίζουν τα μουσεία τους ...

Όποιος ξέρει και θέλει να το μεταφράσει, ας μας στείλει μέηλ.