Παρασκευή, 30 Νοεμβρίου 2018

το Σουγγουρλού και η περιφέρεια του

➤ από την σειρά των περιοχών που θεωρούμε ότι δεν έχουμε καλύψει επαρκώς
 το υλικό προέρχεται από τον τόμο Γ' της Εξόδου του ΚΜΣ
 δεν διαβάσαμε να υπήρχαν Ρωμιοί - Πόντιοι στην περιοχή.


Πέμπτη, 29 Νοεμβρίου 2018

Θέρμη ή Θέρμαι ή Τέρμε : μια άγνωστη κωμόπολη

πρώτη δημοσίευση 29.10.2017

➤ όπου την αναφέρουν είναι πέντε-δέκα γραμμούλες. Οι ταξιδιώτες την προσπερνούν, κανείς δεν σταματάει. Της "κλέβουν την ύπαρξη" οι προηγούμενες πόλεις αλλά και οι επόμενες,
το ΚΜΣ στην Έξοδο δεν την αναφέρει πουθενά,
μάλλον πιο γνωστά είναι τα 3 χωριά της Τσέγκερις - Λιμάντερε - Τζουλάρ (*) παρά η ίδια,
βαλθήκαμε να βρούμε υλικό γι' αυτήν την κωμόπολη η οποία είχε 5000 κατοίκους,
να τι βρήκαμε : 
   1. από τον τουριστικό οδηγό της Infognomon Δυτικός Πόντος
   2. από το βιβλίο του Χρ. Σαμουηλίδη "οδοιπορικό στον Πόντο"
   3. από το βιβλίο της Τασούλας Καμπουρίδου "οδοιπορικό του Πόντου"
   4. από την εγκυκλοπαίδεια του Ποντιακού Ελληνισμού
   5. από το βιβλίο "ειρηνικά και πολεμικά χρόνια στον Πόντο" των Καραταγλίδη-Σταμπουλίδη
   6. από το βιβλίο του Γιώργου Ανδρεάδη "ελάτε μαζί μου στον Πόντο".

(*) θα επανέλθουμε

Τετάρτη, 28 Νοεμβρίου 2018

Air Pontus #25 : τα βουνά του Πόντου

➤ κάνουμε μια μικρή αεροπορική περιήγηση με την Air Pontus στα βουνά της πατρίδας, μικρά και μεγάλα, γνωστά και άσημα. Άλλοτε παρχάρια και πολλές φορές ανταρτολημέρια
 τα βουνά του Πόντου που προσέφεραν μεγάλη προστασία στον πληθυσμό. Εκεί προσέτρεχαν για να αποφύγουν το μαχαίρι του αγαρηνού, τον φανατισμό του τερέμπεη για να αλλαξοπιστήσουν, τον τόπο για να αισθάνονται ελεύθεροι.
 δείτε το video σε μεγάλη ανάλυση - η διάρκεια του είναι 6,5 λεπτά
 η μουσική φόντου είναι ένα τραγούδι που ταιριάζει, είναι ο Κώστας Θεοδοσιάδης στο "ψηλά ρασόπα πράσινα"
 να εξηγήσουμε τους όρους που βάζουμε όταν φτάνουμε στα παράλια της Τραπεζούντας : 
"Υπήρχε συνήθεια παρά τοις κατοίκοις των παραλιακών πόλεων του Εύξεινου Πόντου τους ανά την Χαλδίαν ν' αποκαλώσιν ανηφορίτας, ούτοι τους των παραλίων κατηφορίτας" (από το βιβλίο του Γ. Θ. Κανδηλάπτη, "επί των οχθών του Πυξίτου", σελ. 102).

Τρίτη, 27 Νοεμβρίου 2018

Terra Pontus

τα ποτάμια στον Πόντο

➤ η αγάπη μας για την γεωγραφία, την χαρτογράφηση κλπ. μάλλον έγινε αντιληπτή απ' όλους τους αναγνώστες αυτής της σελίδας
είπαμε λοιπόν να αποτυπώσουμε σ' ένα χάρτη τα μεγάλα αλλά και τα μικρά-ονομαστά ποτάμια της ιστορικής μας πατρίδας.

[πδ Φεβ. 2016]


➤ τα παρακάτω είναι από το βιβλίο "γεωγραφία της Μικράς Ασίας" - ανάρτηση μας εδώ
 

Δευτέρα, 26 Νοεμβρίου 2018

θανατικά ανάσματα σα σχιόνια τ' Ερζερουμή... #2

 πρώτη δημοσίευση 22.1.2018

➤ πριν λίγες μέρες σχολιάσαμε ένα νέο βιβλίο, το "θανατικά ανάσματα..." εδώ
➤ για πάμε να δούμε τον επίλογο του βιβλίου...


σίγουρα "πειραγμένη" φωτό


Κυριακή, 25 Νοεμβρίου 2018

οι νεολαίοι από την Κορόνιξα...

πρώτη δημοσίευση

➤ είναι η συνέχεια της δημοσίευσης αυτής
➤ τις παρακάτω πληροφορίες μου τις έδωσε ο εγγονός του Ανανία Νικολαΐδη, ο κος Λευτέρης Νικολαΐδης τον οποίο ευχαριστώ (και τον Ιωάννη Καρύδη επίσης που βοήθησε όπως πάντα...)
σημειώστε ότι έχουμε αρκετές δημοσιεύσεις άρθρων του δάσκαλου Ανανία Νικολαϊδη και κυρίως την οι δάσκαλοι του γένους των Ποντίων : Ανανίας Νικολαΐδης [1888 – 1984]



τα σχόλια του κ. Λευτέρη Νικολαϊδη
χάρτης περιοχής

θανατικά ανάσματα σα σχιόνια τ' Ερζερουμή... #1

πρώτη δημοσίευση στις 15.1.2018

➤ ένα καινούργιο βιβλίο, μια αποκάλυψη, είμαι στην μέση και θέλω να το φωνάξω...
➤ διαβάστε το όλοι, ψηλαφίστε την ιστορία μας
 ένα βιβλίο κατάθεση ψυχής του Ιωάννη Κων. Αμαραντίδη
 καταγωγή η Λαραχανή της Ματσούκας, μας μεταφέρει την συγκλονιστική ιστορία του παππού του, που μαζί με τον πατέρα του ο παππούς πήγαν στα αμελέ ταμπουρού, στο Ερζερούμ, στo Ερζιγκιάν...
 η πλέον συγκλονιστική περιγραφή των αμελέ ταμπουρού, χωρίς κεμεντζέδες και άλλες ανοησίες που παρελαύνουν στις φωτό στο δίκτυο.

 ο συγγραφέας πήγε στην Λαραχανή πέντε φορές. να τι γράφει... (αν αλλάξετε τα ονόματα ανθρώπων και χωριών θα έγραφα ακριβώς τα ίδια)
 προτείνω στους εκδοτικούς μας οίκους (Κυριακίδη, Infognomon...) να αναλάβουν την επόμενη έκδοση, είναι ξαναλέω ΘΗΣΑΥΡΟΣ.



Σάββατο, 24 Νοεμβρίου 2018

από την Φάτσα στο Περσεμπέ γιαγλιασή...

πρώτη δημοσίευση 2.8.2015

➤ πόσες φορές άκουσα την γιαγιά μου την Κουγιουμτζάβα την Ανάστα να μου μιλάει γι’ αυτήν την γιεϊλέ...
➤ με τι πάθος και με τι νοσταλγία μου τα έλεγε. Κι' εγώ, δυστυχώς, δεν κάθισα για καταγράψω την κάθε της κουβέντα. Με το νί και το σίγμα. Δυστυχώς "έφυγαν" οι πηγές μου. Όταν το κατάλαβα ήταν πλέον αργά…

➤ η ανάρτηση αυτή είναι αφιερωμένη στο Ξάδελφο μου τον Διαμαντή Λαζαρίδη, τον Μέγα Φάτσαλου που ζει στο Σιδηρόνερο Δράμας. Οι παλιοί θα θυμάστε τον Διαμαντή στην Επιτροπή Ποντιακών Μελετών και στους Αργοναύτες. Όταν κάποτε πήγα να γραφτώ μέλος στους ΑΡΓΟΝΑΥΤΕΣ, με ρώτησαν εάν έχω δύο ενεργά μέλη του συλλόγου που με προτείνουν. Τους είπα ότι έχω μόνο ένα, τον Διαμαντή. Έ !!! μου λένε, αυτός κάνει για δέκα…


από το Google Earth - Panoramio (και η παρακάτω)
Ποντιακή Εστία, τόμος 1961 - τεύχος 133-134

Παρασκευή, 23 Νοεμβρίου 2018

black is...

➤ η σελίδα μας "συμμετέχει" στην Αμερικανιά της μαύρης Παρασκευής με ένα απόσπασμα από το βιβλίο "μαύρα καιρούς και μαύρα ημέρας"
➤ όταν υιοθετήσουμε και το σάϊμπερ μάντεϋ, φούλις τιούσντεϋ... θα επανέλθουμε...


Πέμπτη, 22 Νοεμβρίου 2018

τo Ποντιακό : γεύσεις που αξίζει να γνωρίσετε

➤ πρώτη δημοσίευση 10.2.2015

➤ άρθρο από την εφημερίδα ΤΟ ΒΗΜΑ (ένθετο Gourmet)


➤ σε μικρό παντοπωλείο βρήκαμε νόστιμα ποντιακά προϊόντα και φιλόξενη εξυπηρέτηση σε αφθονία.
➤ παρχαροτύρ, γαίς τυρί, πασκιτάν, γιοχάδες, σιρόν, μαντί, λάβασα, εύριστον, κορκοτό και κάπως έτσι ξεκίνησε η μύηση μου στην Ποντιακή κουζίνα. Στο νούμερο 4 της Αγ. Φωτεινής στην αγορά της Νέας Ιωνίας βρίσκεται το Ποντιακό, ένα πραγματικό μπακάλικο με κλίση σε τι άλλο στα προϊόντα του τόπου του.
Ποτέ μέχρι τώρα δεν είχα ασχοληθεί με την συγκεκριμένη κουζίνα. Η Νάντια, η ιδιοκτήτριά του, μου το έκανε απλό αλλά κυρίως γευστικό. Πόντια η ίδια και ο σύζυγος της, με τη βαριά προφορά της Θράκης με έκαναν να αγαπήσω τις γεύσεις τους.



Πολλά προϊόντα παρατεταγμένα με προσοχή και πάστρα σε περιμένουν έξω από το μαγαζί σου δίνουν μια καλή ιδέα για το τι έπεται. Μόλις όμως μπεις μέσα, πραγματικά χάνεσαι στα καλούδια.
Σακιά με ελληνικά όσπρια όπως γίγαντες και φασόλια Καστοριάς από τους παραγωγούς Αρτέμη Αδαμίδη και Νικόλαο Ξενίδη, γιοχάδες ή φυλλωτά ή περέκια κρεμασμένα παντού από Λαχανά Θεσσαλονίκης και τις κυρίες Βασιλειάδου Ελένη και την Στεφανίδου Όλγα και ζυμαρικά από τον συνεταιρισμό Λήμνου και τον κ. Γκάραλη αλλά και από την Τήνο από την Λουίζα Δελατόλα.


Βρήκα επίσης ρέγκα Βαλτικής, χέλι, σκουμπρί και λικουρίνο από τον Πασχαλίδη στην Δράμα, γλυκά του κουταλιού από τον αγροτικό συνεταιρισμό Βελβεντού Κοζάνης, σαλάμια, καβουρμά, λουκάνικα από την αλλαντοποιία του Παρασκευά Σαρήμπογια Δράμας, χειροποίητα σαπούνια από την Σάμο και τον κ. Μάρκου και βούτυρο χτυπητό στο χέρι από την Ελένη Βασιλειάδου από την Κοζάνη, την μοναδική στην Ελλάδα που το παρασκευάζει. 


Κατεψυγμένη παστουρμαδόπιτα του Αμπακιάν έτοιμη να μπει στον φούρνο, φρέσκο γάλα και αριάνι από την Νεογάλ και το περίφημο αλεύρι Κουλά που φτιάχνεται από την «ψίχα» του σίτου και είναι ιδανικό για την παρασκευή ψωμιού αλλά και άλλων αρτοσκευασμάτων όπως κέικ, πίτες κ.α. 


Για κάθε άγνωστη λέξη η Νάντια είχε την ερμηνεία αλλά και μια γρήγορη συνταγή. Γιοχάδες για παράδειγμα είναι αυτά τα ξεραμένα φύλλα λεπτής ζύμης. Το μόνο που χρειάζονται είναι τα ραντίσεις με λίγο νερό και λάδι και να τα ψήσεις για λίγα λεπτά σε αντικολλητικό τηγάνι. Προσθέτεις στο ένα μια αλμυρή ή γλυκιά γέμιση, το σκεπάζεις με το δεύτερο και κάνεις μια σπιτική πίτα στο λεπτό. Το μάθημα έγινε υπερενταντικό και σε ένα μισάωρο είχα γίνει ξεφτέρι. 


Όσο η Νάντια με ξεναγούσε και μου έδινε να δοκιμάσω τα προϊόντα, ο σύζυγός της, Γιάννης, που όλο τακτοποιούσε και καθάριζε είχε μια αινιγματική έκφραση. Από πού κατάγεσαι; με ρώτησε. Μόλις άκουσε την απάντηση «ορεινή Αρκαδία», φώτισε το πρόσωπό του: «Πέστο βρε παιδάκι μου! Το ξέρεις ότι η αρχαία Τραπεζούντα ήταν στην Αρκαδία;» Έψαξα πολύ και τελικά επιβεβαίωσα την - μυθολογική - βάση του ισχυρισμού του Γιάννη. Περισσότερο από όλα όμως εκτίμησα την προσπάθεια του να έρθουμε πιο κοντά και γιατί όχι να μοιραστούμε και την καταγωγή μας. 


Έχει περάσει περισσότερο από ένας μήνας από τότε που πρωτοπήγα στο Ποντιακό. Τα ποιοτικά του προϊόντα και οι εξαιρετικοί του ιδιοκτήτες όμως με έφεραν άλλες τρεις φορές στον δρόμο του. Και όπως φαίνεται οι επισκέψεις μου θα συνεχιστούν.




➤ το Ποντιακό, Αγ. Φωτεινής 4 (στην Αγορά της Ν.Ιωνίας), τηλ. 210 2758 218
πήγαμε πριν 2-3 χρόνια (δυστυχώς είμαστε μακρυά), δεν γνωρίζω εάν υπάρχουν κάποιες αλλαγές - 22.11.2018

Τετάρτη, 21 Νοεμβρίου 2018

εφημερίδα Καθημερινή 19.4.2008

➤ πρώτη δημοσίευση 4.2.2015


1. "να έρθουν να τους παραδώσω το σπίτι"
➤ Παναγιώτης Σελβιαρίδης, Χορτοκόπι Καβάλας, Θεσσαλονίκη
"Ο υπέργηρος παππούς που καθόταν σε μια καρέκλα έξω απ’ το σπίτι σηκώθηκε και με κοίταξε μες στα μάτια. Με ρώτησε "ο Αναστάσης και ο Παναής ζουν; Αν ζουν, να έρθουν να τους παραδώσω το σπίτι
".
Εβδομήντα και πλέον χρόνια μετά την άτακτη φυγή των Ποντίων της Τραπεζούντας, ο γέρος Τούρκος θυμάται σαν σήμερα πώς έφυγαν και πώς του πρότειναν να μετακομίσει στο σπίτι τους για να μη ρημάξει. Απευθύνεται στον δισεγγονό του Παναή, τον Παναγιώτη Σελβιαρίδη, γεννημένο στο Χορτοκόπι Καβάλας, σήμερα αναπληρωτή καθηγητή Νευροχειρουργικής και διευθυντή της Νευροχειρουργικής Κλινικής του ΑΧΕΠΑ, που το 1989 και ξανά το 1994 σε δύο συναισθηματικά ταξίδια πίσω στο χρόνο και στο χώρο, επισκέφθηκε τα τέσσερα σπίτια των παππούδων του, στα χωριά Δανίαχα και Καπίκιοϊ της Τραπεζούντας, και γνώρισε ανθρώπους που μέχρι σήμερα μνημονεύει. Τα ερείπια της μικρής εκκλησίτσας που είχαν κτίσει οι παππούδες του δίπλα στο σπίτι της γιαγιάς του στη Δανίαχα, η μεγάλη μαρμάρινη βρύση με την επιγραφή "αυτό το πηγάδι εκτίσθη παρά του κυρίου Χαραλάμπους Σελβιαρίδη το 1893" έξω από το σπίτι του παππού του στο Καπίκιοϊ, η γειτονιά που ξεπήδησε ανέπαφη μπροστά στα μάτια του ίδια με τη ζωγραφιά που είχε στα χέρια του, εικόνες και αναμνήσεις που πλέκονταν σε μια πραγματικότητα συγκινητική. Αλλά και οι άνθρωποι. Η Φατμέ που κατοικούσε στο σπίτι της γιαγιάς του κ. Σελβιαρίδη, που δεν γνώριζε την οικογένεια, αλλά σχεδόν τον περίμενε να τον φιλέψει με το δροσερό αϊράν.
Ο γέρος Σαλίχ από τη Λιβερά (*) που σε άπταιστα και ανόθευτα από το χρόνο Ποντιακά έγινε ο ξεναγός του και φύλακας άγγελός του. Ο νεαρός που άκουσε το όνομα "θεία Μαργαρίτα" και αμέσως με περηφάνια τον πήγε στο σπίτι τής θείας να τον φιλέψει. Ο παππούς που, συγκινημένος από τα Ποντιακά, τον φίλεψε αχλάδια από τον κήπο του.
Ο οδηγός που τον συνεπήρε η χαρά του κ. Σελβιαρίδη όταν εντόπισε το σπίτι του παππού του άρχισε να πυροβολεί στον αέρα. Και τα πιτσιρίκια που έτρεχαν πίσω από τους "Γιουνάν" που "έψαχναν να βρουν τα σπίτια τους". Παλιοί φίλοι, γείτονες και γνώριμοι των δικών του, έπαιρναν σάρκα και οστά. "Φέτος, σκοπεύω να πάρω τον γιο μου και να πάμε στα χωριά", κατέληξε.

σύνδεσμος Καθημερινής

2. "ξαφνικά συνειδητοποίησα ποιος είμαι"
➤ Ηλίας Κωνσταντινίδης, Παρανέστι Δράμας, Θεσσαλονίκη

"Ένιωσα ότι είμαι στη Γη της Επαγγελίας, στα ιερά μέρη μου, άσχετα αν αυτά τα μέρη δεν τα έζησε ούτε ο πατέρας μου ούτε εγώ. Όσα είδα, όσα άκουσα, οι άνθρωποι που συνάντησα, οι τόποι που περπάτησα, μ’ έκαναν να συνειδητοποιήσω ξαφνικά και απόλυτα ποιος είμαι".
Ένα ταξίδι–προσκύνημα το 2004 στη γη των προγόνων του, στον Πόντο, σήμανε την αφύπνιση των ακουσμάτων, των αναμνήσεων, των παραστάσεων για τον βελονιστή Ηλία Κωνσταντινίδη. Η διαδρομή των 4.500 χιλιομέτρων που διένυσε ο ίδιος και οι φίλοι του με αυτοκίνητο μέχρι την Τραπεζούντα, με στάσεις στη Σεβάστεια, την Αργυρούπολη, την Παναγία Σουμελά αλλά και την Άγκυρα ήταν, όπως το περιγράφει ο ίδιος και στο πόνημά του με τίτλο "Οδοιπορικό στον Πόντο. Οι ρίζες μου", ένα ταξίδι αυτογνωσίας. Ο παππούς του, ο συνονόματός του Ηλίας Κωνσταντινίδης, ήταν από το Σιδηροχώρι ή Ντερμεντζίκιοϊ που σήμερα λέγεται Χαρμαντσίκ, ανάμεσα στην Άρδασα και την Αργυρούπολη. Ο πατέρας του γεννήθηκε στο Σοχούμ της σημερινής Γεωργίας, καθώς οι δικοί του αναγκάστηκαν να φύγουν από τα πάτρια εδάφη μέσα στον κουρνιαχτό του ρωσοτουρκικού πολέμου. Ο ίδιος γεννήθηκε στο Παρανέστι Δράμας, αλλά τα ακούσματα και οι ιστορίες της γιαγιάς του τού ενέπνευσαν την αγάπη για τα μέρη του Πόντου. "Πήγαμε στα πιο απομακρυσμένα μέρη. Συναντήσαμε ανθρώπους που μιλούσαν ποντιακά. Αποσβολώθηκα ακούγοντας τις γυναίκες να συζητούν και προς στιγμήν πίστεψα ότι βρίσκομαι στη Μακεδονία. Τα συναπαντήματα ήταν συγκινητικά. Μας αγκάλιαζαν και μας έλεγαν "μας ξεχάσατε". Κάποιοι τρελαίνονταν που μας έβλεπαν και μας έλεγαν "είμαι Ρωμιός"
, είπε στην «Κ». Αλλά και οι τόποι. Τα τοπία, οι διαδρομές, η Μαύρη Θάλασσα, οι γκρεμισμένες εκκλησίες και τα ερειπωμένα χωριά, οι ελληνικές επιγραφές, οι ελληνικές συνοικίες.
Το Σιδηροχώρι, διηγείται, είναι πλέον ένα έρημο ερειπωμένο χωριό. Από έναν παράδρομο ο κ. Κωνσταντινίδης και η παρέα του βρέθηκαν ξαφνικά στις αυλές δυο σπιτιών. "Βούρκωσα. Δεν θα το ξεχάσω ποτέ. Τότε συνειδητοποίησα απόλυτα ποιος είμαι".
Σήμερα, ο κ. Κωνσταντινίδης σχεδιάζει το επόμενο ταξίδι του στον Πόντο, αυτή τη φορά στα χωριά Σάντα και Κρώμνη και στα Σούρμενα.

σύνδεσμος Καθημερινής

(*)

➤ τον γνωρίσαμε στο ταξίδι μας στον Πόντο, καλοκαίρι 1989
Τότε 97 χρονών ο Σαλίχ Κανταρτζίογλου. Κάθε μέρα ήταν μαζί μας. Μας περίμενε πότε θα κατέβουμε από τα δωμάτια μας. Εδώ με τον Χαράλαμπο Τουλκερίδη και τον οδηγό μας. Μια μέρα, κάποια στιγμή μας παράτησε και σηκώθηκε να φύγει. Δεν κατάλαβα γιατί και ρώτησα που πάει έτσι ξαφνικά. Πήγαινε για την προσευχή του. Πέντε φορές την ημέρα αυτή η δουλειά.

το Τσορούμ και η περιφέρεια του

➤ από την σειρά των περιοχών που θεωρούμε ότι δεν έχουμε καλύψει επαρκώς
 το υλικό προέρχεται από τον τόμο Γ' της Εξόδου του ΚΜΣ και από τον ταξιδιωτικό οδηγό της Infognomon "Δ. Πόντος"
 το Τσορούμ και συγκεκριμένα το Σεϊτάν τερεσί είναι ο φρικιαστικός εκείνος τόπος που οι αγαρηνοί κατακρεούργησαν 626 νέους της 4ης αποστολής (σεφκιέτ) της Σαμψούντας. Ήταν 3 Ιουλίου του 1921 - εδώ




Τρίτη, 20 Νοεμβρίου 2018

σεϊτάν τερεσί - 3 Ιουλίου 1921

➤ μια από τις εκατοντάδες θηριωδίες των αγαρηνών συνέβη στο Σεϊτάν τερεσί στις 3.7.1921
 ήταν το τέταρτο σεφκιέτ (από τα εννέα) της Σαμψούντας
 δείτε πως το περιγράφει ο Αντ. Γαβριηλίδης στο βιβλίο του. Ο ίδιος ήταν στο έκτο σεφκιέτ - ανάρτηση μας εδώ
 "...οικτρόν τέλος έλαβον οι ατυχείς 626 νέοι..." 
 προσπαθήσαμε να εντοπίσουμε στους χάρτες το ρέμα του διαβόλου με βάση την περιγραφή και την τοπογραφία της περιοχής
 μάλλον είναι αυτή η περιοχή που αποτυπώνουμε στους δύο χάρτες που ακολουθούν.




πρώτη έκδοση του βιβλίου 1924

Δευτέρα, 19 Νοεμβρίου 2018

Νεοκλής Σαρρής ( 1940 - 2011 )

➤➤➤ λείπει από την χώρα ο Νεοκλής Σαρρής, από τις λίγες φωνές που γνώριζαν εις βάθος και μπορούσαν να προβλέψουν, ερμηνεύσουν, προτείνουν λύσεις και συμπεριφορές απέναντι στον Αγαρηνό. φτωχή η Ελλάδα...

➤ σαν σήμερα 19.11 το 2011 πέθανε ο Νεοκλής Σαρρής
➤ 1986, σύλλογος ΑΡΓΩ Καλλιθέας. Ο Νεοκλής Σαρρής έρχεται τακτικά και μας μιλάει, και τον ακούμε. Εγώ έχω μείνει έκπληκτος με τις γνώσεις του, το τρόπο που τα μεταδίδει, την όλη παρουσία του. Όπου μιλάει πάω και τον ακούω. Ακόμα και στην άλλη άκρη της Αθήνας
➤ κάποτε, καλοκαιράκι σε ένα πάρκο-θεατράκι εκεί που μιλάει, πετάει μερικές κουβέντες στα Τούρκικα και μας εξηγεί... Είναι μερικοί στο ακροατήριο που μερικές λέξεις στα Ελληνικά δεν τις καταλαβαίνουν, τους διευκολύνω λοιπόν ... (καταλαβαίνετε, είναι τα παιδιά από απέναντι που τον παρακολουθούσαν !!!)
➤ δεν νομίζω να κάνω λάθος ότι ο Ν. Σαρρής ήταν ο απόλυτα πρώτος που μίλησε για το θέμα της γενοκτονίας του Ποντιακού Ελληνισμού. Όλοι οι άλλοι ακολούθησαν, μερικοί έκλεψαν τις ιδέες του, τις απόψεις του και τις πλάσαραν ως δικές τους ...
➤ τεράστια απώλεια για το έθνος των Ελλήνων ο πρόωρος θάνατός του. 



...μια μικρή ιστοριούλα
Είναι η βραδιά που θα γίνει η επίσημη ανακοίνωση της πόλης της Ρωμανίας, ξέρετε, εκείνο το μεγαλεπήβολο σχέδιο που έμεινε ως τέτοιο. Η εκδήλωση έγινε στο ινστιτούτο Γκέτε της οδού Ομήρου και εκτός από τον Μιχάλη Χαραλαμπίδη στο πάνελ ήταν και ένας Γερμανός αρχιτέκτονας/πολεοδόμος (κάτι τέτοιο) η ομάδα του οποίου έκανε τα σχέδια της Ρωμανίας. Εγώ καθόμουν σε μια από τις τελευταίες σειρές της αίθουσας η οποία είχε ήδη γεμίσει ασφυκτικά. Δίπλα σε μένα υπήρχε μια άδεια θέση. Τα φώτα χαμηλώνουν, ξεκινάει η εκδήλωση. Γυρίζω το κεφάλι μου μου και βλέπω τον Νεοκλή Σαρρή να ψάχνει να καθίσει. Του κάνω νεύμα και του δείχνω την άδεια θέση. Έρχεται και κάθεται. Εκείνη την ώρα ο Χαραλαμπίδης παρουσίαζε τον Γερμανό πολεοδόμο με εγκωμιαστικά σχόλια γιατί η εκπόνηση της μελέτης ήταν χωρίς αμοιβή. Γυρνάω και λέω στον Σαρρή "οι χθεσινοί γενοκτόνοι μας τώρα μας χτίζουν την Ρωμανία" και απαντά "εξιλέωση ;"

περιοδικό Ποντιακά, έτος 2011, τεύχος 49-50