Τετάρτη, 30 Αυγούστου 2017

"οι ρίζες μας" των Κωνσταντινιδαίων ...

➤ πατέρας και θυγατέρα έγραψαν ένα άριστο βιβλίο. σε κερδίζει από την πρώτη στιγμή με το τεράστιο σχήμα του που θυμίζει λεύκωμα. άψογη εκτύπωση, χαρτί, σελιδοποίηση, φωτογραφίες. τεράστιο, 390 σελίδες. υλικό : από μια πρώτη και γρήγορη ματιά είναι πολύ καλό, ειδικά για τους Κιμισχαναλίδες δεν πρέπει να λείπει από το σπιτικό τους. το παραλάβαμε σήμερα. κοστίζει 20 € + ταχυδρομικά και το προτείνουμε ανεπιφύλακτα. θα επανέλθουμε με αναρτήσεις
➤ είναι ιδιωτική έκδοση και μάλλον πρέπει να επικοινωνήσετε με τους ίδιους. έχουν σελίδα στο fb
➤ το βιβλίο έχει ένα χάρτη της περιοχής Αργυρούπολης ο οποίος δυστυχώς είναι τυπωμένος σε δυο σελίδες και έτσι "χάνετε" πολύτιμη πληροφορία στην ραφή του βιβλίου. εάν οι συγγραφείς τον έχουν σε ψηφιακή μορφή, πράγμα πολύ πιθανό, τους παρακαλώ να μου τον στείλουν με e-mail.


Δευτέρα, 28 Αυγούστου 2017

Γιώργου Ανδρεάδη, οι κλωστοί #4

➤ τέταρτο και τελευταίο μέρος από το βιβλίο "οι κλωστοί" του Γιώργου Ανδρεάδη.
➤ φώτο κάτω ο Χ'' Ιωάννης Φωστηρόπουλος, γενάρχης της οικογενείας των τραπεζιτών της Τραπεζούντας, από την Ίμερα
διαβάστε παρακάτω τα συμπεράσματα του Γ.Α.
➤ πρώτο μέρος  εδώ - δεύτερο  εδώ - τρίτο εδώ 


1. Ο προ...... πάππος του Γ.Α., ο μολάς Μολάσλεϋμαν πεθαίνει ξαφνικά στην Τραπεζούντα το 1843. Ενταφιάζεται σε Μουσουλμανικό κοιμητήριο. Δείτε πως αργότερα οι Χριστιανοί μετέβαιναν στο κοιμητήριο για να μνημονεύσουν τους νεκρούς τους.


 2. ο Γιώργος Ανδρεάδης καταλήγει σε μερικά συμπεράσματα.


Γιώργου Ανδρεάδη, οι κλωστοί #3

➤ τρίτη ανάρτηση μας από το βιβλίο του Γιώργου Ανδρεάδη "οι κλωστοί"
γάμοι μεταξύ κρυφών και μουσουλμάνων
➤ πρώτη  εδώ - δεύτερη εδώ

Κυριακή, 27 Αυγούστου 2017

Γιώργου Ανδρεάδη, οι κλωστοί #2

➤ δεύτερη ανάρτηση μας από το βιβλίο του Γιώργου Ανδρεάδη "οι κλωστοί" - πρώτη εδώ
➤ ένα κεφάλαιο του βιβλίου είναι για την αυτοκρατορία των Κομνηνών και εδώ κάνει αναφορά στον Ισπανό περιηγητή Ruy González de Clavijo (άρθρο wikipedia εδώ ) ο οποίος πέρασε από την Τραπεζούντα το 1403
δίνουμε επίσης δύο σελίδες από το βιβλίο του Ισπανού περιηγητή το οποίο υπάρχει στα Αγγλικά σε ψηφιακή μορφή - εδώ
καλό θα ήταν κάποιος ή κάποια από τους συμπατριώτες μας Πόντιους να μεταφράσει τις σελίδες που αναφέρονται στον Πόντο (περίπου 25) και να τις αναρτήσει στην σελίδα του. Θα το κάναμε εμείς αλλά δεν γνωρίζουμε καλά Αγγλικά ...

Ruy González de Clavijo

Γιώργου Ανδρεάδη, οι κλωστοί #1

➤ μετά από πολλά χρόνια ξαναδιαβάζω το βιβλίο "οι κλωστοί – tenesur" του Γιώργου Ανδρεάδη. Μέσα σε 122 σελίδες έχουμε μια πλήρη εικόνα των κλωστών κυρίως της περιοχής Κρώμνη - Βαρενού. Θα βάλουμε 2-3 αναρτήσεις από αυτό το βιβλίο. Πρώτα όμως θα σας διηγηθώ μια προσωπική εμπειρία. Θα ήταν το 1994 ή κάπου εκεί όταν πήγαινα στις ομιλίες του ΓΑ όπου τον καλούσαν. Το έχω γράψει σε άλλη μου ανάρτηση εδώ 

➤ μια από τις ομιλίες του Γιώργου ήταν σε ένα Ποντιακό σύλλογο των Νοτίων προαστίων της Αθήνας. Εκεί θα μιλούσε και θα ανέλυε το φαινόμενο των κλωστών. Πριν δώσει τον λόγο στον ομιλητή, η πρόεδρος του συλλόγου τον καλωσόρισε, μας καλωσόρισε και μας προετοίμασε για το θέμα αλλά από τα λόγια της φάνηκε ότι θα μιλήσει για την "κλωστή" που μας δένει με το παρελθόν. Όταν ανέβηκε στο βήμα ο Γιώργος την "έσφαξε με το γάντι". Μία/ένας πρόεδρος συλλόγου όφειλε και οφείλει να ξέρει βασικά στοιχεία της Ποντιακής ιστορίας. Το τικ και η σουρβά κι' κανίνταν ...
  • Γιώργου Ανδρεάδη, οι κλωστοί
  • 1993
  • εκδόσεις Γόρδιος
  • σελ. 122
➤ μεγάλο τμήμα του βιβλίου είναι το γενεαλογικό δένδρο του ΓΑ. Ο Μολάσλεϋμάν (1760-1843) είναι ο γενάρχης των Ανδρεάδιδων. Να τι γράφει …

Παρασκευή, 25 Αυγούστου 2017

Παντέλ Αγάς - Παντελής Αναστασιάδης #2

1η δημοσίευση

➤ δεύτερη ανάρτηση μας για τον Παντέλ Αγά και το σημαντικό βιβλίο του "μνήμες του Ποντιακού έπους" -πρώτη εδώ
➤ το βιβλίο έχει δύο μεγάλα κεφάλαια
➤ (#1) το πρώτο το γράφει ο Θεοφάνης Μαλκίδης και είναι μια εισαγωγή στον Ποντιακό αντάρτικο που περιλαμβάνει πλήθος αποσπασμάτων από άλλα βιβλία. Στην σελίδα 55 αναφέρει για μία αποτυχημένη προσπάθεια κατάληψης της Σαμψούντας τον Δεκέμβριο του 1916 και επικαλείται βιβλίο του Π. Ενεπεκίδη. Δεν το διαβάσαμε πουθενά αλλού και δεν έχουμε το βιβλίο του Ενεπεκίδη για να δούμε την περιγραφή του ιδίου. Μένει να το ερευνήσουμε. Όποιος έχει υπόψη του κάτι σχετικό, στα σχόλια ...
➤ το δεύτερο μέρος είναι οι μνήμες του ίδιου του Παντέλ Αγά και καταλαμβάνουν αρκετές σελίδες του βιβλίου (από 87 έως 263). 
(#2) στην σελίδα 93 αναφέρει για την μετάβαση που έκανε ο ίδιος και ο Ιστύλ Αγάς στην Τραπεζούντα. Μάλλον ήταν τον Ιούνιο του 1915 ή του 1916 γιατί ο Παντέλ Αγάς βγήκε στο βουνό το 1914 σε ηλικία 18 ετών. Και ενώ θα περιμέναμε να γράψει τι ακριβώς έκανε στην Τραπεζούντα, για ποιο σκοπό πήγε, ποιους είδε και να αναφερθεί έστω συνοπτικά, δεν μας λέει τίποτα. Είναι απορίας άξιον ...
➤ το 1992 κυκλοφόρησε το βιβλίο του Γιάννη Καψή "η μαύρη βίβλος". στο 2ο μέρος ο Καψής είχε όλο το χειρόγραφο του Παντέλ Αγά το οποίο του το είχανε στείλει οι απόγονοι του. Αμέσως παρακάτω είναι η εισαγωγή που έγραψε ο Καψής για τον Καπετάνιο.

εισαγωγή Γιάννη Καψή

 #1 : κατάληψη Σαμψούντας ...
 #2 : μετάβαση στην Τραπεζούντα

Παντέλ Αγάς - Παντελής Αναστασιάδης #1

1η δημοσίευση στις 17.5.2015

➤ Παντελής Αναστασιάδης (Παντέλ Αγάς) - από το Τσιμενλή Σαμψούντας
➤ μνήμες του Ποντιακού έπους 1913-1922
➤ εκδ. Ενωμένη Ρωμηοσύνη
➤ 2010, σελ. 28
η δεύτερη ανάρτησή μας εδώ

➤ Περίληψη
Το βιβλίο αποτελεί δημοσίευση του πλήρους κειμένου του ημερολογίου του καπετάνιου του αντάρτικου στον Πόντο Παντελή Αναστασιάδη (Παντέλ- Αγά).
Το χειρόγραφο εντάσσεται στα ελάχιστα σωζόμενα απομνημονεύματα των ανταρτών του Πόντου, στα οποία καταγράφηκε η δραστηριότητα των μαχητών σωτηρίας.


Το πυκνογραμμένο χειρόγραφο, αποτελεί μία σημαντικότατη μαρτυρία ενός νέου ανθρώπου - όταν βγήκε στο βουνό ο Παντελής Αναστασιάδης ήταν μόλις 18 ετών - που συμπυκνώνει την δράση της ποντιακής αντίστασης. Μετά από την απειλή για τη ζωή του ένας νέος άνθρωπος, ανεβαίνει στο βουνό, αγωνίζεται, πολεμάει, διασώζει γυναικόπαιδα και μέσω Ρωσίας, όπως αρκετοί άλλωστε συμπολεμιστές του, έρχεται στην Ελλάδα. Εκεί διασώζει ένα μέρος της ταυτότητάς του, της ιστορίας του Ελληνισμού του Πόντο, όπως αναφέρει ο Π. Αναστασιάδης "η αφήγησις αύτη δυνατόν να μην έχει γραφεί εις λογοτεχνικόν ή ιστορικόν ύφος νομίζω, πλην όμως έχει ιστορικήν αξίαν καθ΄ όσον πληροί τον μεγαλύτερον όρον των ιστορικών γεγονότων. Είναι αυθεντική. Καθ’ όσον των περιγραφόμενων συμβάντων δεν είμεθα ακροαταί ή απλοί θεαταί αλλά ήρωες".
Το χειρόγραφο δίνει τη δυνατότητα στις νέες γενιές να γνωρίσουν ένα μεγάλης αξίας μέρος της ελληνικής ιστορίας, που συνδέεται με την αντίσταση στη βία και της διάσωσης των πιο ευάλωτων κομματιών του ελληνικού λαού. Επίσης με την έκδοση του χειρογράφου υπάρχει η προσμονή και η ευχή, να αναδειχθούν και άλλες τέτοιες μαρτυρίες για την ζωή και το θάνατο, την αντίσταση και την ελπίδα, για τη συνέχεια των Ελλήνων του Πόντου. Όπως ανέφερε και ο Παντελής Αναστασιάδης "θα ηθέλαμεν αισθανθή μεγάλην ηθικήν ικανοποίησιν αν παρουσιασθούν άλλοι οίτινες ασχολούμενοι με το θέμα τούτο προσφέρουν κάτι το τελειότερον".

Ο Παντελής Αναστασιάδης γεννήθηκε το 1896 στο χωριό Τσιμενλή νοτιο-ανατολικά της Σαμψούντας και περίπου 12 χιλιόμετρα από αυτήν. Ο πατέρας του ήταν ο Λάζαρος Αναστασιάδης και η οικογένειά του είχε έξι αγόρια, τον Ισαάκ, το Σταύρο, τον Παναγιώτη, που απαγχονίστηκε στην Αμάσεια το 1921, τον Αριστόβουλο, τον Ιερεμία και τον Παντελή. Ο Π. Αναστασιάδης πήγε στο δημοτικό σχολείο του Τσιμενλή και στη συνέχεια μέχρι την 5η Γυμνασίου στη Σαμψούντα, όπου ζούσε μαζί με τον αδελφό του Παναγιώτη. Το γυμνάσιο δεν το τελείωσε γιατί το 1914 μαζί με τέσσερις άλλους φίλους του κάνοντας βόλτες με τα άλογά τους έξω από το δικαστήριο της πόλης, ενόχλησαν τους δικαστές, οι οποίοι διέταξαν να εκτελεστούν τα μέχρι το πρωί τα πέντε παιδιά. Οι οικογένειες των τριών παιδιών ειδοποιήθηκαν και σώθηκαν, δεν έγινε όμως το ίδιο και με τα άλλα δύο τα οποία βρήκαν και τα σκότωσαν οι Τούρκοι. Κατά τη διάρκειά της συμμετοχής του στο αντάρτικο, ο αδελφός του Παντελή Αναστασιάδη Ιερεμίας μαζί με άλλους 27 νέους πήγε στη Σαμψούντα για να αγοράσουν αλεύρι και αλάτι, ωστόσο σκοτώθηκαν και το κεφάλι του Ιερεμία καρφώθηκε από τους Τούρκους, όπως συνηθιζόταν, σε ένα πάσσαλο πιστεύοντας ότι ήταν ο Παντελής, αφού τα δύο αδέλφια έμοιαζαν πολύ. Από την ομάδα των νέων σώθηκαν μόνο τρεις, μεταξύ των οποίων και ο Σάββας Χατζηιωαννίδης, ο οποίος μετά έζησε στο Ποντολίβαδο Καβάλας.

Το κείμενο αποτελεί μία σημαντική μαρτυρία για το αντάρτικο στον Πόντο και ειδικότερα στην περιοχή κυρίως της Σαμψούντας, της Πάφρας, της Έρπαας και της Αμάσειας. Είναι γραμμένο σε απλή και κατανοητή γλώσσα, αλλά ταυτόχρονα ο Π. Αναστασιάδης χρησιμοποιεί τις σημαντικές γνώσεις που αποκόμισε από τη φοίτηση του στο Γυμνάσιο, μέχρι την ημέρα που η απόφαση για τη δολοφονία του, τον οδήγησε στο αντάρτικο. Ο Παντελής Αναστασιάδης είναι σαφής και με μεγάλη συντομία και ακρίβεια δίνει στοιχεία για πολλές παραμέτρους της ποντιακής αντίστασης και γενικότερα της ιστορίας των Ελλήνων του Πόντου. Είναι μία ασφαλής πηγή πληροφοριών, από ένα αυτόπτη των γεγονότων και πρωταγωνιστή τους.


Η αξία του κειμένου δεν μπορεί να αποδοθεί με λίγες λέξεις, η μαρτυρία ενός ανθρώπου που έζησε και δημιούργησε ένα μέρος του έπους του ποντιακού αντάρτικου είναι αναμφισβήτητα σημαντική. Είναι μία αφήγηση που μπορεί να αποδειχθεί χρήσιμη σε όσους ανθρώπους αναζητούν την αλήθεια.


(το παραπάνω κείμενο είναι από το δίκτυο)

Πέμπτη, 24 Αυγούστου 2017

κίνηση Κοτυωριτών ...

➤ το παρακάτω κείμενο είναι από το βιβλίο του Ιωακείμ Δ. Σαλτσή "χρονικά Κοτυώρων"
➤ αφορά μια κίνηση & επιτροπή που δημιουργήθηκε στην Τραπεζούντα (Σεπτέμβριος 1917) προκειμένου να πείσουν τους Ρώσους να απελευθερώσουν τις περιοχές και πέραν του Χαρσιώτη ποταμού
➤ στην επιτροπή που δημιουργήθηκε συμμετέχουν ως εμπειρογνώμονες - στρατιωτικοί οι Ιστύλ Αγάς (Στυλιανός Κοσμίδης) και ο Βασίλ Ουστάς (Βασίλειος Ανθόπουλος)
➤ δεν έχουμε διαβάσει κάπου αλλού την δημιουργία αυτής της κίνησης χωρίς αυτό να σημαίνει ότι δεν υπήρξε.

Τετάρτη, 23 Αυγούστου 2017

βιβλία για Κοτυωρίτες αλλά και για όλους μας ...

➤ βιβλιογραφία :
προχθές προμηθευτήκαμε τον 2ο τόμο του τεράστιου έργου των 1.000 σελίδων του Ξενοφώντα Άκογλου (Ξένος Ξενίτας) "λαογραφικά Κοτυώρων - από τη ζωή του Πόντου" - ανάρτηση μας για τον συγγραφέα εδώ
το επίσης μεγάλο έργο του Σάββα Ι. Κανταρτζή "νίκη χωρίς ρομφαία" από το οποίο έχουμε τρεις αναρτήσεις
➤ τέλος, το μικρό αλλά θαυματουργό "χρονικά Κοτυώρων" του Ιωακείμ Δ. Σαλτσή - ανάρτηση μας για τον Ι. Σαλτσή εδώ
➤ από το τρίτο βιβλίο ένα μικρό δείγμα / αφορά την 2η εξορία - εδώ
 

οι κατσίκες του γείτονα έχουν ιστορία ...

Τρίτη, 22 Αυγούστου 2017

το αντάρτικο στον Πόντο ...

➤ από το περιοδικό Ποντιακά, έτος 2008, τεύχος 8
➤ δύο σελίδες για το αντάρτικο "βασισμένο στα γραφτά του Γιώργου Αντωνιαδή" και χωρίς τις φιοριτούρες του ...
➤ δύο μικρά σχόλια :
     • σημεία 1 και 2 στο κείμενο : τελικά στην Κρώμνη είχαμε ή δεν είχαμε "σημαντικό αντάρτικο κίνημα" ;
     • σημείο 3 : "περιοχή (Ζήλα) κοντά στην Πάφρα". Σε ευθεία γραμμή απέχουν 132 χιλιόμετρα. Σχετικά με το μέγεθος του πλανήτη είναι κοντά ...


Δευτέρα, 21 Αυγούστου 2017

αρχείο για download : Αργοναύται - Κομνηνοί, Ο Ελληνικός Πόντος

➤ το θέμα το αναρτήσαμε σε 6 συνέχειες,
ενοποιήσαμε όλο το άρθρο σε ένα αρχείο 58 σελίδων το οποίο είναι στην διάθεση σας για διάβασμα.

➤ το 1947, ο σύλλογος Αργοναύται-Κομνηνοί εξέδωσε ένα θαυμάσιο μικρό λεύκωμα 62 σελίδων. Τα κείμενα ήταν του Νίκου Ι. Καπνά και οι εικόνες του Χρήστου Γ. Δημάρχου. Δίνει μια πολύ καλή εικόνα της ζωής στην πόλη, στο χωριό, στα παρχάρια του Πόντου.
ανάρτησή μας για τους συγγραφείς  εδώ
  • αρχείο : κείμενο σε μορφή .pdf
  • σελίδες : 58
  • μέγεθος αρχείου : 25,6 ΜΒ
  • έκδοση βιβλίου : 1947
  • download : εδώ
  • δείγμα : πρώτη σελίδα

Κυριακή, 20 Αυγούστου 2017

άλλοι άνθρωποι, άλλα ήθη

ΠΕ, 1977, τ. 13

ανάρτηση μας για το Απές εδώ

πολιτείες του Πόντου

ΠΦ, 1937, τ. 12
ΠΦ, 1938, τ. 26

Χρήστος Ηλιάδης, όσα ενθυμούμαι από την περιπετειώδη ζωή μου, #2

➤ από το βιβλίο του Χρήστου Ηλιάδη, (το πρώτο μέρος εδώ )
➤ ανάρτηση σχετικά με τους Ευαγγελικούς. Δεν μας είναι γνωστά τα διάφορα Χριστιανικά δόγματα και οι επιμέρους διαφορές τους.
➤ στον Πόντο ήταν ισχυρή η παρουσία Αμερικανών ιεραποστόλων προκειμένου να προσηλυτίσουν τους ορθόδοξους χριστιανούς στο δικό τους δόγμα, των ευαγγελικών. Ακόμα και το κολέγιο Ανατόλια της Μερζιφούντας είχε κατά βάθος αυτήν την κρυφή αποστολή όπως αναφέρει η Ευδοκία Επέογλου - Μπακαλάκη στο βιβλίο της η Αμάσεια - εδώ


Σάββατο, 19 Αυγούστου 2017

η πεθερά ...

του Γ. Κανδηλάπτη (Κάνι) από την ΠΕ, 1957, τ. 94-95

τα μπάνια του λαού της Σαμψούντας ...

➤ από το βιβλίο του Ιάκωβου Κουλοχέρη "η Αμισός και τα πάθη της" το κείμενο
➤ η φωτογραφία από το λεύκωμα "Μικρασιατικά παράλια - από τον Πόντο στη Μεσόγειο / επιστολικά δελτάρια 1880-1920"


Παρασκευή, 18 Αυγούστου 2017

Σάββας Κανταρτζής #2 - ένας διαφορετικός βομβαρδισμός της Ορντού ...

➤ δεύτερη ανάρτηση μας από το πολύ καλό βιβλίο του Σ. Κανταρτζή "νίκη χωρίς ρομφαία",
➤ αφορά έναν περίεργο "βομβαρδισμό" (*) της πόλης. Διαβάστε και θα καταλάβετε,
➤ να συμπληρώσω μόνο ότι οι Κοτυωρίτες είχαν υποστεί έναν ανελέητο βομβαρδισμό από Ρώσικα πλοία κατά την διάρκεια του 1ου παγκοσμίου πολέμου. Όλοι πίστευαν ότι προετοιμαζόταν η προέλαση των Ρώσων προς τα δυτικά αλλά ...

(*) η χρονιά που συνέβη πρέπει να είναι το 1920 ή πρώτο εξάμηνο του 1921

η εικόνα είναι από το λεύκωμα Μικρασιατικά παράλια

Τρίτη, 15 Αυγούστου 2017

Παναγία Γουμερά

1η δημοσίευση στις 15.8.2015

➤ μακρυά από το τρίγωνο ...


➤ μακριά από το τρίγωνο Σουμελά - Περιστερεώτας - Βαζελώνας βρισκόταν η Ιερά Μονή Παναγίας Γουμερά,

από τις αρχές της δεκαετίας του 1970, άρχισε η ανιστόρηση της μονής στους πρόποδες του Μπέλες,
βρίσκεται βόρεια του χωριού Μακρυνίτσα του νομού Σερρών.

Ποντιακή Ηχώ, 1981 - 1ο τεύχος
πλήρες το άρθρο στην σελίδα www.epm.gr
ψηφιακό αρχείο ΕΠΜ
χάρτης από το TopoNavigator (Ana Digit)

σημερινή εικόνα της μονής στον Πόντο :
από το Google Earth (Panoramio)