Τρίτη, 31 Οκτωβρίου 2017

το εξάμβλωμα των Κομνηνών ...

➤ από τα μικρά και από τις λεπτομέρειες φαίνεται πόσο συγκροτημένος και μεθοδικός είναι ένας λαός, μια ράτσα όπως εμείς,
τις τελευταίες μέρες και χωρίς μεγάλη προσπάθεια μάζεψα τα παρακάτω τρία λογότυπα συλλόγων με σήμα τον Ποντιακό αετό,
σημεία και τέρατα ...
είναι τόσο δύσκολο οι ομοσπονδίες να "επιβάλουν" μια ενιαία αποτύπωση του συμβόλου μας αντί να αυτοσχεδιάζει ο καθένας ;
το σύμβολο αυτό είναι η "σημαία" μας και όπως δεν μπορεί κανείς να αυτοσχεδιάζει με την σημαία, έτσι κι' εδώ. 


➤ δείτε μια σελίδα από άρθρο του Κωνσταντίνου Χιονίδη - ανάρτησή μας εδώ
στην κεντρική σελίδα του blog μας και στο κουμπί "λογότυπα" - εδώ - δείτε και διαλέξτε!!!

Δευτέρα, 30 Οκτωβρίου 2017

η ιέρεια του παρακαμίν...

➤ " ...ω, μαγεύτρα γιαγιά, ιέρεια του "παρακαμίν", Θεά Εστία, πόσο μαστορεμένα συνδαυλίζεις, την άσβεστη φλόγα, Ολυμπιακή δάδα των Ελληνοχριστιανικών παραδόσεων, από γενιά σε γενιά…!
➤ πόσα σου δεν σου χρωστά το Έθνος και η Εκκλησία…!"

      • έτσι καταλήγει στον πρόλογό του ο Ελευθέριος Ελευθεριάδης, στο βιβλίο του "λαογραφικά Λαραχανής"
      • ...διαβάστε το !!! 

από τα βιβλία του δημοτικού των παιδικών μας χρόνων...




Κυριακή, 29 Οκτωβρίου 2017

οι δάσκαλοι του γένους των Ποντίων : Γεώργιος Θ. Κανδηλάπτης – Κάνις (1881 – 1971)

πρώτη δημοσίευση στις  21.1.2016

➤ τα βιογραφικά του στοιχεία θα τα διαβάσετε στα οπισθόφυλλα των βιβλίων του παρακάτω. Ο Κανδηλάπτης και ο Φίλων Κτενίδης νομίζω ότι είναι οι κορυφαίοι δάσκαλοι τους γένους των Ποντίων. Ο πρώτος υπήρξε και ο μοναδικός που δίδασκε ως δάσκαλος και κατέγραφε τα πάντα, σα να διαισθανόταν ότι πρέπει όλος αυτός ο πολιτισμός των Ποντίων να καταγραφεί και να αποδοθεί στις επόμενες γενεές
δεν γνωρίζω κατά πόσο ο οργανωμένος Πόντος τον έχει τιμήσει με ένα μνημείο, ένα δρόμο, ένας σύλλογος να φέρει τ’ όνομα του...
➤ το βιβλίο του "γεωγραφικόν και ιστορικόν λεξικόν..." έχει βοηθήσει τα μέγιστα στην ύλη αυτής της σελίδας. Είναι ένα καθημερινό εργαλείο αναφοράς και νομίζω ότι δεν πρέπει να λείπει από κανένα Κιμισχαναλή,
➤ έχουμε ετικέτα με το όνομα Κανδηλάπτης όπου θα βρείτε όλες τις σχετικές αναρτήσεις μας.



από το blog Άμαστρις του καλού
περιοδικού που δυστυχώς δεν βγαίνει πλέον

τα βιβλία του Κανδηλάπτη όπως φαίνονται
στην ιστοσελίδα ενός μεγάλου βιβλιοπωλείου
βιβλίο αναφοράς
ο Κανέτας Κανδηλάπτης γράφει
μια φορερή ηθογραφία με Ματσουκέτες με κέντρο την Λιβερά.
μακάρι να γινότανε θεατρικό έργο ...
γιος του δάσκαλου, διαβάστε το,
προσέξτε την ημερομηνία θανάτου,
σαν σήμερα, 21.1.1941
(από τα ΧτΠ, 1945, τ. 15-16)

Θέρμη ή Θέρμαι ή Τέρμε : μια άγνωστη κωμόπολη

➤ όπου την αναφέρουν είναι πέντε-δέκα γραμμούλες. Οι ταξιδιώτες την προσπερνούν, κανείς δεν σταματάει. Της "κλέβουν την ύπαρξη" οι προηγούμενες πόλεις αλλά και οι επόμενες,
το ΚΜΣ στην Έξοδο δεν την αναφέρει πουθενά,
μάλλον πιο γνωστά είναι τα 3 χωριά της Τσέγκερις - Λιμάντερε - Τζουλάρ (*) παρά η ίδια,
βαλθήκαμε να βρούμε υλικό γι' αυτήν την κωμόπολη η οποία είχε 5000 κατοίκους,
να τι βρήκαμε : 
   1. από τον τουριστικό οδηγό της Infognomon Δυτικός Πόντος
   2. από το βιβλίο του Χρ. Σαμουηλίδη "οδοιπορικό στον Πόντο"
   3. από το βιβλίο της Τασούλας Καμπουρίδου "οδοιπορικό του Πόντου"
   4. από την εγκυκλοπαίδεια του Ποντιακού Ελληνισμού
   5. από το βιβλίο "ειρηνικά και πολεμικά χρόνια στον Πόντο" των Καραταγλίδη-Σταμπουλίδη
   6. από το βιβλίο του Γιώργου Ανδρεάδη "ελάτε μαζί μου στον Πόντο".

(*) θα επανέλθουμε

Σάββατο, 28 Οκτωβρίου 2017

το έπος του '40 : ο ζωγράφος της νίκης

➤ Αλέξανδρος Δ. Αλεξανδράκης (Αθήνα, 1913 – 1968)
Έλληνας ζωγράφος που έγινε γνωστός στο ευρύ κοινό από τις ιδιαιτέρως δυναμικές απεικονίσεις του Ελληνοϊταλικού Πολέμου του 1940 (όλες οι εικόνες από το δίκτυο).

➤ σύνδεσμος : εδώ 

Τρίτη, 24 Οκτωβρίου 2017

Αβρράμ Χ. Ακρίτας ( 1872 - 1949 )

➤ ανιψιός του Παναγιώτη Ακρίτα, του μεγάλου ευεργέτη της Τραπεζούντας
➤ από την ΠΕ, 1950, τ. 7 - γράφει ο Φίλων Κτενίδης.

υπηρεσίες υγείας στον Πόντο #2 : περιοχή Σαμψούντας

➤ και εδώ υπήρχε νοσοκομείο, το δημοτικό νοσοκομείο της Σαμψούντας. Δεν γνωρίζουμε με ποιόν τρόπο χτίστηκε, εάν ήταν δαπάνη και ιδιοκτησία της Οθωμανικής αρχής ή κάτι άλλο. Πάντως από την αρχιτεκτονική δείχνει Ρωμέϊκες επιρροές (κίονες) και Οθωμανικές (τα πάνω παράθυρα). Όποιος γνωρίζει ας σχολιάσει,
και εδώ συναντάμε τον ιατρό Μιχάλη Γαληνό ο οποίος μετά την ανταλλαγή βρέθηκε στην Θεσσαλονίκη. Δεν γνωρίζουμε εάν πρόκειται για το ίδιο Γαληνό της Τραπεζούντας.
διακρίνουμε άλλα δύο γνωστά μας ονόματα ιατρών. Τον Πελοπίδα Επιφανίδη - δύο αναρτήσεις μας εδώ και εδώ
ο άλλος είναι ο Αθανάσιος Μπράβος (ιδρυτικό μέλος της ΕΠΜ, ετοιμάζουμε ανάρτηση) ο οποίος ήταν μέλος της δημογεροντίας της Σαμψούντας και ήταν αντίθετος με τις εξαλλοσύνες του Γερμανού Καραβαγγέλη.

Γαληνός - Επιφανίδης : δεν υφίστανται για την εγκυκλοπαίδεια του Π.Ε. - Μπράβος : 10 γραμμές

από το λεύκωμα-ημερολόγιο της ΠΟΠΣ 1998

από το βιβλίο του Ιάκωβου Κουλοχέρη, η Αμισός και τα πάθη της

από το βιβλίο του Θωμά Αλεξιάδη, η Αμισός των Ελλήνων του Πόντου

➤ Μελανθία - Μεσουδιέ : μια σελίδα από το βιβλίο "η επαρχία της Μελανθίας Πόντου" του Θ. Κουρτίδη

Δευτέρα, 23 Οκτωβρίου 2017

υπηρεσίες υγείας στον Πόντο #1 : περιοχή Τραπεζούντας

➤ προσπαθήσαμε να βρούμε υλικό για τις υπηρεσίες υγείας στον Πόντο. Λίγα είναι τα στοιχεία που εντοπίσαμε. Θα επανέλθουμε εάν βρούμε περισσότερα,
θα βάλουμε δύο αναρτήσεις. Μία για τις υπηρεσίες υγείας στην περιοχή Τραπεζούντας και μια δεύτερη για την περιοχή Σαμψούντας,
στην Τραπεζούντα υπήρχε το Ακρίτειο Νοσοκομείο το οποίο κτίστηκε το 1910 με δαπάνες του μεγάλου ευεργέτη Παναγιώτη Ακριτίδη από το Αικατερινοντάρ Ρωσίας, 
ο Αλκιβιάδης Σουμελίδης, μάλλον ήταν ο επικεφαλής στην διοίκηση αλλά και αρχίατρος του νοσοκομείου. Ήταν ανοιχτό σε πλούσιους και φτωχούς από το 1912 ως το 1915 οπότε πέθανε,
στην Τραπεζούντα υπήρχε επίσης ο ιατρός Μιχαήλ Γαληνός ο οποίος αναφέρεται σε πολλά άρθρα αλλά δεν βρήκαμε σχετικά με την ιατρική,
συναντάμε και άλλον Γαληνό ιατρό στην Σαμψούντα για τον οποίο θα έχουμε στην επόμενη μας ανάρτηση (δεν γνωρίζουμε εάν είναι ο ίδιος),
λίγα στοιχεία μας δίνει ο Δημήτριος Φυλλίζης στο βιβλίο του "οι τελευταίες ημέρες της Τραπεζούντας" που ακολουθούν.

Ακριτίδης - Σουμελίδης - Γαληνός : δεν υφίστανται για την εγκυκλοπαίδεια του Π.Ε. 




χειρουργική επέμβαση στο Ακρίτειο νοσοκομείο Τραπεζούντας

οι πρώτοι χοροί - οι χοροί των πρώτων ...

➤ Ποντιακά Φύλλα, 1937, τεύχος 21 
αναφέρεται στους χορούς των πρώτων, της Ευξείνου Λέσχης Θεσσαλονίκης αλλά με ... τηλεγραφικό τρόπο
➤ ... και των Αργοναυτών-Κομνηνοί με λογοτεχνικό !!!
ξεχωρίζω στην 2η σελίδα : "ύστερα από 15 χρόνια ήταν καιρός οι λαϊκοί χοροί και τα τραγούδια μας, που ζούσαν στη σκιά, να πάρουν τη θέση που τους άξιζε ..."
... διαβάστε το !!!

Κυριακή, 22 Οκτωβρίου 2017

τα ποτάμια στον Πόντο

➤ η αγάπη μας για την γεωγραφία, την χαρτογράφηση κλπ. μάλλον έγινε αντιληπτή απ' όλους τους αναγνώστες αυτής της σελίδας
είπαμε λοιπόν να αποτυπώσουμε σ' ένα χάρτη τα μεγάλα αλλά και τα μικρά-ονομαστά ποτάμια της ιστορικής μας πατρίδας.


➤ τα παρακάτω είναι από το βιβλίο "γεωγραφία της Μικράς Ασίας" - ανάρτηση μας εδώ
 

Ποντιακή Λύρα, τεύχος 118 (2010) - #2

10 ανέκδοτα ...

➤ 5 σελίδες - 10 ανέκδοτα
➤ από την ΠΕ, 1950, τ.6

εκδήλωση για τα 90 χρόνια της ΕΠΜ στην Δράμα

η "Μέριμνα Ποντίων Κυριών Δράμας" οργανώνει εκδήλωση για τα 90 χρόνια από την ίδρυση της Επιτροπής Ποντιακών Μελετών, με ομιλητές τον Διαμαντή Λαζαρίδη, εκπαιδευτικό-συγγραφέα και τ. αντιπρόεδρο της ΕΠΜ με θέμα "το ιστορικό της ίδρυσης της ΕΠΜ - Πρόσωπα και πράγματα" και τον Γεώργιο Χατζόπουλο, εκπαιδευτικό-συγγραφέα και Άρχοντα ιερομνήμονα του Οικουμενικού Πατριαρχείου, με θέμα "Επιτροπή Ποντιακών Μελετών : Η Ακαδημία των ποντιακών γραμμάτων".

παράλληλα θα γίνει παρουσίαση του επετειακού λευκώματος της ΕΠΜ. Στην εκδήλωση θα παραστεί και ο πρόεδρος της ΕΠΜ Χρήστος Γαλανίδης ο οποίος θα απευθύνει χαιρετισμό. Η εκδήλωση θα πραγματοποιηθεί σήμερα Κυριακή 22 Οκτωβρίου 2017 στις 7 μ.μ. στην αίθουσα πολλαπλών χρήσεων του Δημαρχείου Δράμας.

με την παραπάνω ευκαιρία σας παρουσιάζω ένα σημείωμα του Αντώνη Παυλίδη το οποίο εκφωνήθηκε κατά την διάρκεια της βράβευσης του κ. Διαμαντή Λαζαρίδη από την ΕΠΜ στις 19.1.2014

Διαμαντής Θ. Λαζαρίδης
[
............. Γεννήθηκε το 1928 στο Σιδηρόνερο Δράμας, από γονείς Πόντιους, που καταγόταν απ’ την παραθαλάσσια Βαδισάνη (Φάτσα). Γονείς του ο Θεμιστοκλής Λαζαρίδης και η Παρασκευή, το γένος Κατσίδου. Ο πατέρας του κατά την περίοδο της Γενοκτονίας στρατεύτηκε δύο φορές στα Τάγματα Εργασίας, την πρώτη το 1918 στο Ερζερούμ, απ’ όπου δραπέτευσε για να επιστρέψει στα χωριά της Φάτσας, τη δεύτερη το 1921, όπου επειδή γνώριζε την τουρκική, ο Αξιωματικός του Τάγματος τον αξιοποίησε ως διερμηνέα κι όταν πήρε μετάθεση στη Σαμψούντα, τον πήρε μαζί του. Εκεί συμμετείχε σε μυστική οργάνωση, της οποίας το συντονισμό είχε ο Επίσκοπος Ζήλων Ευθύμιος, με κύριο έργο τη φυγάδευση ανταρτών και φυγόδικων στη Ρωσία. Το ’22, εξαιτίας της πληροφόρησης που είχε απ’ τη θέση του, καταλαβαίνει ότι όλα θα γίνουν χειρότερα και στέλνει γράμμα στη σύζυγό του Παρασκευή να φύγει με τα παιδιά στην Ελλάδα, πράγμα που γίνεται. Απολύεται το 1923, έρχεται στην Ελλάδα και βρίσκει την οικογένειά του στα Γιάννενα. Τους πηγαίνει στην Καλαμαριά, όπου όμως είχε συγκεντρωθεί μεγάλος αριθμός προσφύγων, ενώ οι άθλιες συνθήκες και η υγρασία στέλνουν πολλούς στο θάνατο. Μεταξύ αυτών αρκετοί απ’ την οικογένεια του Διαμαντή, όπως η 4 ετών αδελφή του Χαρίκλεια. Ένας Θείος του που υπηρετούσε στη διεύθυνση εποικισμού Δράμας τους μιλά για τα όμορφα χωριά βόρεια της Δράμας, που έχουν καλό και υγιεινό κλίμα. Έτσι εγκαθίστανται στο Σιδηρόνερο. Εκεί αναδεικνύεται η ηγετική φυσιογνωμία και η ανιδιοτελής προσφορά του πατέρα του στους κατοίκους, γεγονός που εκτιμούν οι κάτοικοι του χωριού, επιλέγοντάς τον για 4 συνολικά τετραετίες Πρόεδρο της Κοινότητας.
..............................................................................................................


Μετά την αποφοίτηση απ’ το Δημοτικό Σχολείο του χωριού του φοιτά στο Γυμνάσιο Δράμας, ακολουθεί η Παιδαγωγική Ακαδημία Θεσσαλονίκης και στη συνέχεια αρχίζει η ωραία περιπέτειά του ως Δασκάλου σε διάφορες πόλεις και χωριά: Περιστεριά, Καλλίφυτο και Παρανέστι Δράμας, στην πόλη της Δράμας και μετά στη Θεσσαλονίκη. Διετής μετεκπαίδευση στο Μαράσλειο Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης και αποφοίτησή του απ’ το Πάντειο Πανεπιστήμιο. Γίνεται Επιθεωρητής Δημοτικών Σχολείων στην περιοχή Γιαννιτσών, αποσπάται στην Κεντρική Υπηρεσία του Υπουργείου Παιδείας, επιστρέφει στα Γιαννιτσά και στη συνέχεια στις περιοχές Ηλιούπολης και Κηφισιάς. Το 1983, συνταξιοδοτείται με 34 χρόνια υπηρεσίας.

Μέλος του ΔΣ της ΕΠΜ για 25 χρόνια, απ’ το 1985 μέχρι το 2011. Απ’ το 2005 αποσύρεται στο χωριό που γεννήθηκε και μεγάλωσε, το Σιδηρόνερο.

Κατά την 25ετία του στην ΕΠΜ υπηρετεί ως Γενικός Έφορος και Αντιπρόεδρος, με αυξημένες υποχρεώσεις και ευθύνες, λόγω μακράς απουσίας του Προέδρου στη Θεσσαλονίκη και την Κύπρο. Κατά γενική ομολογία ανταποκρίνεται με απόλυτη επιτυχία σ’ αυτές τις υποχρεώσεις και ευθύνες.

Όλα αυτά τα χρόνια το κτίριο της ΕΠΜ έγινε δεύτερο σπίτι του. Απ’ το μουντό διαμέρισμα της Κολοκοτρώνη 25 στο γιαπί της ΕΠΜ, όπου στην αρχή υπήρχε μόνο το υπόγειο και το ισόγειο, ενώ με συνεχείς αγώνες και προσπάθειες, στις οποίες πρωτοστατεί ο ίδιος, σιγά-σιγά χτίζονται και οι υπόλοιποι όροφοι, με αποκορύφωμα τη δημιουργία του Μουσείου του Ποντιακού Ελληνισμού.

..............................................................................................................

Γνωστοποιεί το έργο της ΕΠΜ στέλνοντας τις εκδόσεις της στα Πανεπιστήμια και την Ακαδημία, γεγονός που συντέλεσε στη βράβευση τελικά της ΕΠΜ από τη δεύτερη.

Δεν ήταν μόνο σεμνός κι ακούραστος εργάτης. Έχει μελετήσει σε βάθος και είναι εξαιρετικός γνώστης της ιστορίας του ποντιακού ελληνισμού. Σημαντικό είναι και το επιστημονικό έργο του:
    • ΑΠ, τ.45ος: "Ο οπλαρχηγός Σάββας Παπαδόπουλος / ανέκδοτο έργο για τη ζωή και το έργο του"
    • ΑΠ, τ.48ος: "Τα δημοσιεύματα του περιοδικού Ξενοφάνης για τον Πόντο"
    • ΑΠ, τ. 49ος: "Η μονή και τα ιεροδιδασκαλείο Πρασάρεως του Πόντου"
    • ΑΠ, τ. 50ος: "Άνθιμος Παπαδόπουλος: Σύντομη βιογραφία"
    • Το αποκορύφωμα του επιστημονικού του έργου είναι η μονογραφία του
"Στατιστικοί πίνακες της εκπαιδεύσεως των Ελλήνων του Πόντου, 1821-1922", ένα μεγάλης αξίας έργο 560 σελίδων, που δημοσιεύθηκε στο Αρχείο Πόντου, Παράρτημα 16 (1988). Πρόκειται για ένα εγχειρίδιο με ένα τεράστιο πλήθος στοιχείων που αναφέρονται στην εκπαίδευση των Ελλήνων του Πόντου, το οποίο έδωσε την ευκαιρία στους επόμενους ερευνητές να "χτίσουν" νέες μελέτης στηριζόμενοι σ’ αυτό. Μεταξύ αυτών και ο ομιλών.

..............................................................................................................

Η προσφορά του στην ΕΠΜ συμπυκνώνεται στις φράσεις:
μακροχρόνια σεμνή παρουσία, συνεχής και ανιδιοτελής προσφορά,
αγώνας και αγωνία για τη συνεχή βελτίωση των συνθηκών λειτουργίας της, αφοσίωση στο στόχο και αγάπη. Σαν απλός στρατιώτης.
..............................................................................................................]
 


το σύνολο της ομιλίας στην ανάρτηση μας εδώ
➤ λίγα λόγια για τον μακρινό μου ξάδελφο, τον Φάτσαλου Διαμαντή Λαζαρίδη. Η συγγένεια μας είναι από το κοινό σόι των Παντελιδαίων από τα χωριά της Φάτσας.
➤ για πολλά χρόνια η ψυχή της ΕΠΜ ως γραμματέας και αντιπρόεδρος.
➤ ο Διαμαντής μαζί με τους Χρήστο Ανδρεάδη, Χρήστο Σαμουηλίδη, Γ. Κ. Χατζόπουλο και μερικούς άλλους είναι οι λόγιοι που διαδέχθηκαν τους Κανδηλάπτες, τους Κτενίδιδες, τους Άκογλουδες ...
➤ να είσαι καλά ξάδελφε, υγιής και στις επάλξεις. Περιμένουμε την έκδοση του βιβλίου σου για του Μύριους και όχι μόνο ...